มรดกล้านนา
ปฏิทินล้านนา📅 วันจั๋นทร์ ออก ๑๔ ค่ำ เดือนยี่ · ปีรวายสะง้า

ปีใหม่ล้านนา · ค.ศ. ๒๒๓๒

ปี๋ใหม่เมือง ๒๗๗๕

วันสังขานต์ล่อง วันเน่า และวันพญาวัน

  1. วันสังขานต์ล่องอังคาร ๑๗ เม.ย.๑๗:๕๘ น.
  2. วันเน่าพุธ ๑๘ เม.ย.วันระหว่างกลาง
  3. วันพญาวันพฤหัสบดี ๑๙ เม.ย.เถลิงศก ๒๑:๕๕ น.

วันพญาวัน ตรงกับวันพฤหัสบดีที่ ๑๙ เมษายน ๒๗๗๕ เถลิงศก ๒๑:๕๕ น. (๒๑:๕๕:๔๘)
เริ่ม จ.ศ. ๑๕๙๔ · ปีเต่าสัน · เศษ ๗๓๑/๘๐๐

วันพญาวัน ๒๐ ปี ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๗๗๕
พ.ศ.วันพญาวันเวลาเถลิงศก
๒๗๗๕ พฤหัสบดี ๑๙ เม.ย. ๒๑:๕๕ น.
๒๗๗๖ เสาร์ ๒๐ เม.ย. ๐๔:๐๘ น.
๒๗๗๗ อาทิตย์ ๒๐ เม.ย. ๑๐:๒๑ น.
๒๗๗๘ จันทร์ ๒๐ เม.ย. ๑๖:๓๓ น.
๒๗๗๙ อังคาร ๑๙ เม.ย. ๒๒:๔๖ น.
๒๗๘๐ พฤหัสบดี ๒๐ เม.ย. ๐๔:๕๘ น.
๒๗๘๑ ศุกร์ ๒๐ เม.ย. ๑๑:๑๑ น.
๒๗๘๒ เสาร์ ๒๐ เม.ย. ๑๗:๒๔ น.
๒๗๘๓ อาทิตย์ ๑๙ เม.ย. ๒๓:๓๖ น.
๒๗๘๔ อังคาร ๒๐ เม.ย. ๐๕:๔๙ น.
๒๗๘๕ พุธ ๒๐ เม.ย. ๑๒:๐๑ น.
๒๗๘๖ พฤหัสบดี ๒๐ เม.ย. ๑๘:๑๔ น.
๒๗๘๗ เสาร์ ๒๐ เม.ย. ๐๐:๒๗ น.
๒๗๘๘ อาทิตย์ ๒๐ เม.ย. ๐๖:๓๙ น.
๒๗๘๙ จันทร์ ๒๐ เม.ย. ๑๒:๕๒ น.
๒๗๙๐ อังคาร ๒๐ เม.ย. ๑๙:๐๔ น.
๒๗๙๑ พฤหัสบดี ๒๐ เม.ย. ๐๑:๑๗ น.
๒๗๙๒ ศุกร์ ๒๐ เม.ย. ๐๗:๓๐ น.
๒๗๙๓ เสาร์ ๒๐ เม.ย. ๑๓:๔๒ น.
๒๗๙๔ อาทิตย์ ๒๐ เม.ย. ๑๙:๕๕ น.

วันพญาวันคืออะไร

วันพญาวัน คือ วันเถลิงศก ของล้านนา วันที่จุลศักราชเปลี่ยนเป็นปีใหม่ และถือเป็นวันที่ดีที่สุดของ ปี๋ใหม่เมือง (สงกรานต์ล้านนา) ช่วงเช้าคนล้านนาเข้าวัดตานขันเข้า ตานตุง ถวายไม้ก๊ำสะหลี และสรงน้ำพระ ช่วงบ่ายไปดำหัวผู้ใหญ่ ดูคำว่า วันพญาวัน ในพจนานุกรม

วันสังขานต์ล่องคือวันมหาสงกรานต์ มาก่อนเวลาเถลิงศก ๒ วัน ๓ ชั่วโมง ๕๗ นาที ๓๖ วินาที (เกณฑ์ปฏิทินล้านนา) วันระหว่างสองวันนี้คือวันเน่า บางปีมีสองวัน เวลาประกาศหลวงอาจต่างได้ไม่กี่นาที อ่านเพิ่ม →

วิธีคำนวณวันพญาวัน

ปฏิทินล้านนาและสำนักโหรหลวงใช้ความยาวปีตามคัมภีร์สุริยยาตร์ คือ ๓๖๕.๒๕๘๗๕ วัน (๒๙๒๒๐๗ ÷ ๘๐๐) คำนวณได้ ๓ ขั้นตอน

  1. หาจุลศักราช: จ.ศ. = พ.ศ. − ๑๑๘๑
  2. คำนวณ (๒๙๒๒๐๗ × จ.ศ. + ๓๗๓) ÷ ๘๐๐ แล้วเก็บ เศษ
  3. เศษ × ๑๐๘ = จำนวนวินาทีนับจากเที่ยงคืน คือเวลาเถลิงศก

ส่วนวันที่ ให้เทียบกับปีก่อน: ถ้าเศษปีนี้น้อยกว่าปีที่แล้ว (เวลาข้ามเที่ยงคืน) บวก ๑ วัน และถ้าปีนี้มี ๒๙ กุมภาพันธ์ ลบ ๑ วัน

ตัวอย่าง พ.ศ. ๒๕๖๙: จ.ศ. ๑๓๘๘ ได้เศษ ๔๘๙ → ๔๘๙ × ๑๐๘ = ๕๒,๘๑๒ วินาที = ๑๔:๔๐:๑๒ น. ของวันที่ ๑๖ เมษายน ๒๕๖๙ ตรงกับประกาศสงกรานต์ปี ๒๕๖๙

ทำไมวันพญาวันเป็น ๑๖ เมษายน

ปีตามสุริยยาตร์ยาวกว่าปีสากล (๓๖๕.๒๔๒๕ วัน) เล็กน้อย วันเถลิงศกจึงช้าลงปีละราว ๒๓ นาที และเลื่อนไป ๑ วันในทุกราว ๖๒ ปี ตามการคำนวณ วันพญาวันตรงกับ ๑๖ เมษายนทุกปีตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๕๖ และในปี พ.ศ. ๒๕๖๒ กรมส่งเสริมวัฒนธรรมประกาศให้ ๑๔ เมษายนเป็นวันมหาสงกรานต์ ปี๋ใหม่เมืองจึงนับเป็น สังขานต์ล่อง ๑๔ · วันเน่า ๑๕ · วันพญาวัน ๑๖ เมษายน

วันพญาวันจะเป็น ๑๗ เมษายนเมื่อไร

วันพญาวันจะเป็น ๑๖ เมษายนทุกปีจนถึง พ.ศ. ๒๕๘๕ และ ๑๗ เมษายนจะเกิดขึ้นครั้งแรกใน พ.ศ. ๒๕๘๖ (เวลา ๐๐:๑๔ น.) หลังจากนั้นจะสลับ ๑๖ กับ ๑๗ เมษายนตามรอบปีอธิกสุรทิน และไม่มีปีที่ตรงกับ ๑๖ เมษายนอีกหลัง พ.ศ. ๒๖๔๓ ปีที่เวลาใกล้เที่ยงคืนควรตรวจกับประกาศสงกรานต์ของปีนั้นอีกครั้ง

คำถามที่พบบ่อย

วันพญาวันปีนี้ตรงกับวันไหน?
ปี พ.ศ. ๒๗๗๕ ตรงกับวันพฤหัสบดีที่ ๑๙ เมษายน เวลาเถลิงศก ๒๑:๕๕ น.
วันพญาวันต่างจากวันสังขานต์ล่องอย่างไร?
วันสังขานต์ล่องคือวันมหาสงกรานต์ วันที่ปีเก่าผ่านไป ส่วนวันพญาวันคือวันเถลิงศก วันขึ้นจุลศักราชใหม่ ระหว่างสองวันนี้คือวันเน่า ปี พ.ศ. ๒๗๗๕ คือ สังขานต์ล่อง ๑๗ เมษายน เวลา ๑๗:๕๘ น. · วันเน่า ๑๘ เมษายน · วันพญาวัน ๑๙ เมษายน เวลา ๒๑:๕๕ น.
ทำไมบางแหล่งบอกว่าวันพญาวันคือ ๑๕ เมษายน?
เพราะช่วง พ.ศ. ๒๔๔๓–๒๕๕๕ วันพญาวันมักตรงกับ ๑๕ เมษายน และวันหยุดราชการเดิมคือ ๑๓–๑๕ เมษายน ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๕๖ การคำนวณได้ ๑๖ เมษายนทุกปี
วันพญาวันจะเปลี่ยนเป็น ๑๗ เมษายนเมื่อไร?
ครั้งแรกใน พ.ศ. ๒๕๘๖