มรดกล้านนา
ปฏิทินล้านนา📅 วันจั๋นทร์ ออก ๑๔ ค่ำ เดือนยี่ · ปีรวายสะง้า

ปีใหม่ล้านนา · ค.ศ. ๒๑๔๔

ปี๋ใหม่เมือง ๒๖๘๗

วันสังขานต์ล่อง วันเน่า และวันพญาวัน

  1. วันสังขานต์ล่องพุธ ๑๕ เม.ย.๒๓:๒๙ น.
  2. วันเน่า ๑พฤหัสบดี ๑๖ เม.ย.ปีนี้มีวันเน่าสองวัน
  3. วันเน่า ๒ศุกร์ ๑๗ เม.ย.ปีนี้มีวันเน่าสองวัน
  4. วันพญาวันเสาร์ ๑๘ เม.ย.เถลิงศก ๐๓:๒๗ น.

วันพญาวัน ตรงกับวันเสาร์ที่ ๑๘ เมษายน ๒๖๘๗ เถลิงศก ๐๓:๒๗ น. (๐๓:๒๗:๐๐)
เริ่ม จ.ศ. ๑๕๐๖ · ปีกาบสี · เศษ ๑๑๕/๘๐๐

วันพญาวัน ๒๐ ปี ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๖๘๗
พ.ศ.วันพญาวันเวลาเถลิงศก
๒๖๘๗ เสาร์ ๑๘ เม.ย. ๐๓:๒๗ น.
๒๖๘๘ อาทิตย์ ๑๘ เม.ย. ๐๙:๓๙ น.
๒๖๘๙ จันทร์ ๑๘ เม.ย. ๑๕:๕๒ น.
๒๖๙๐ อังคาร ๑๘ เม.ย. ๒๒:๐๔ น.
๒๖๙๑ พฤหัสบดี ๑๘ เม.ย. ๐๔:๑๗ น.
๒๖๙๒ ศุกร์ ๑๘ เม.ย. ๑๐:๓๐ น.
๒๖๙๓ เสาร์ ๑๘ เม.ย. ๑๖:๔๒ น.
๒๖๙๔ อาทิตย์ ๑๘ เม.ย. ๒๒:๕๕ น.
๒๖๙๕ อังคาร ๑๘ เม.ย. ๐๕:๐๗ น.
๒๖๙๖ พุธ ๑๘ เม.ย. ๑๑:๒๐ น.
๒๖๙๗ พฤหัสบดี ๑๘ เม.ย. ๑๗:๓๓ น.
๒๖๙๘ ศุกร์ ๑๘ เม.ย. ๒๓:๔๕ น.
๒๖๙๙ อาทิตย์ ๑๘ เม.ย. ๐๕:๕๘ น.
๒๗๐๐ จันทร์ ๑๘ เม.ย. ๑๒:๑๐ น.
๒๗๐๑ อังคาร ๑๘ เม.ย. ๑๘:๒๓ น.
๒๗๐๒ พฤหัสบดี ๑๙ เม.ย. ๐๐:๓๖ น.
๒๗๐๓ ศุกร์ ๑๘ เม.ย. ๐๖:๔๘ น.
๒๗๐๔ เสาร์ ๑๘ เม.ย. ๑๓:๐๑ น.
๒๗๐๕ อาทิตย์ ๑๘ เม.ย. ๑๙:๑๓ น.
๒๗๐๖ อังคาร ๑๙ เม.ย. ๐๑:๒๖ น.

วันพญาวันคืออะไร

วันพญาวัน คือ วันเถลิงศก ของล้านนา วันที่จุลศักราชเปลี่ยนเป็นปีใหม่ และถือเป็นวันที่ดีที่สุดของ ปี๋ใหม่เมือง (สงกรานต์ล้านนา) ช่วงเช้าคนล้านนาเข้าวัดตานขันเข้า ตานตุง ถวายไม้ก๊ำสะหลี และสรงน้ำพระ ช่วงบ่ายไปดำหัวผู้ใหญ่ ดูคำว่า วันพญาวัน ในพจนานุกรม

วันสังขานต์ล่องคือวันมหาสงกรานต์ มาก่อนเวลาเถลิงศก ๒ วัน ๓ ชั่วโมง ๕๗ นาที ๓๖ วินาที (เกณฑ์ปฏิทินล้านนา) วันระหว่างสองวันนี้คือวันเน่า บางปีมีสองวัน เวลาประกาศหลวงอาจต่างได้ไม่กี่นาที อ่านเพิ่ม →

วิธีคำนวณวันพญาวัน

ปฏิทินล้านนาและสำนักโหรหลวงใช้ความยาวปีตามคัมภีร์สุริยยาตร์ คือ ๓๖๕.๒๕๘๗๕ วัน (๒๙๒๒๐๗ ÷ ๘๐๐) คำนวณได้ ๓ ขั้นตอน

  1. หาจุลศักราช: จ.ศ. = พ.ศ. − ๑๑๘๑
  2. คำนวณ (๒๙๒๒๐๗ × จ.ศ. + ๓๗๓) ÷ ๘๐๐ แล้วเก็บ เศษ
  3. เศษ × ๑๐๘ = จำนวนวินาทีนับจากเที่ยงคืน คือเวลาเถลิงศก

ส่วนวันที่ ให้เทียบกับปีก่อน: ถ้าเศษปีนี้น้อยกว่าปีที่แล้ว (เวลาข้ามเที่ยงคืน) บวก ๑ วัน และถ้าปีนี้มี ๒๙ กุมภาพันธ์ ลบ ๑ วัน

ตัวอย่าง พ.ศ. ๒๕๖๙: จ.ศ. ๑๓๘๘ ได้เศษ ๔๘๙ → ๔๘๙ × ๑๐๘ = ๕๒,๘๑๒ วินาที = ๑๔:๔๐:๑๒ น. ของวันที่ ๑๖ เมษายน ๒๕๖๙ ตรงกับประกาศสงกรานต์ปี ๒๕๖๙

ทำไมวันพญาวันเป็น ๑๖ เมษายน

ปีตามสุริยยาตร์ยาวกว่าปีสากล (๓๖๕.๒๔๒๕ วัน) เล็กน้อย วันเถลิงศกจึงช้าลงปีละราว ๒๓ นาที และเลื่อนไป ๑ วันในทุกราว ๖๒ ปี ตามการคำนวณ วันพญาวันตรงกับ ๑๖ เมษายนทุกปีตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๕๖ และในปี พ.ศ. ๒๕๖๒ กรมส่งเสริมวัฒนธรรมประกาศให้ ๑๔ เมษายนเป็นวันมหาสงกรานต์ ปี๋ใหม่เมืองจึงนับเป็น สังขานต์ล่อง ๑๔ · วันเน่า ๑๕ · วันพญาวัน ๑๖ เมษายน

วันพญาวันจะเป็น ๑๗ เมษายนเมื่อไร

วันพญาวันจะเป็น ๑๖ เมษายนทุกปีจนถึง พ.ศ. ๒๕๘๕ และ ๑๗ เมษายนจะเกิดขึ้นครั้งแรกใน พ.ศ. ๒๕๘๖ (เวลา ๐๐:๑๔ น.) หลังจากนั้นจะสลับ ๑๖ กับ ๑๗ เมษายนตามรอบปีอธิกสุรทิน และไม่มีปีที่ตรงกับ ๑๖ เมษายนอีกหลัง พ.ศ. ๒๖๔๓ ปีที่เวลาใกล้เที่ยงคืนควรตรวจกับประกาศสงกรานต์ของปีนั้นอีกครั้ง

คำถามที่พบบ่อย

วันพญาวันปีนี้ตรงกับวันไหน?
ปี พ.ศ. ๒๖๘๗ ตรงกับวันเสาร์ที่ ๑๘ เมษายน เวลาเถลิงศก ๐๓:๒๗ น.
วันพญาวันต่างจากวันสังขานต์ล่องอย่างไร?
วันสังขานต์ล่องคือวันมหาสงกรานต์ วันที่ปีเก่าผ่านไป ส่วนวันพญาวันคือวันเถลิงศก วันขึ้นจุลศักราชใหม่ ระหว่างสองวันนี้คือวันเน่า ปี พ.ศ. ๒๖๘๗ คือ สังขานต์ล่อง ๑๕ เมษายน เวลา ๒๓:๒๙ น. · วันเน่า ๑๖ เมษายน และ ๑๗ เมษายน · วันพญาวัน ๑๘ เมษายน เวลา ๐๓:๒๗ น.
ทำไมบางแหล่งบอกว่าวันพญาวันคือ ๑๕ เมษายน?
เพราะช่วง พ.ศ. ๒๔๔๓–๒๕๕๕ วันพญาวันมักตรงกับ ๑๕ เมษายน และวันหยุดราชการเดิมคือ ๑๓–๑๕ เมษายน ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๕๕๖ การคำนวณได้ ๑๖ เมษายนทุกปี
วันพญาวันจะเปลี่ยนเป็น ๑๗ เมษายนเมื่อไร?
ครั้งแรกใน พ.ศ. ๒๕๘๖