พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
ลูกชิด	ลูกชิดฯ	[ลูกชิด]	น.ลูกชิด - เนื้อในเมล็ดอ่อนของต้นตาว: ผลของต้นตาว เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 3-4 ซ.ม. ออกเป็นทะลายขนาดใหญ่ แต่ละทะลายมีหลายพวง เนื้อในเมล็ดอ่อนเรียก ''ลูกชิด'' ใช้เชื่อมกิน มักใช้เป็นส่วนผสมของของหวาน เช่น รวมมิตร ไอศกรีม จะกินสดๆ หรือต้มก็ได้; ดู...บ่าต๋าว
ลักไล่	ลักฯไล่	[ลักไล่]	ก.รำคาญที่ได้ยินเสียง
แจ้ง	แจ้งฯ	[แจ้ง]	ว.สว่าง,กระจ่าง,ชัดเจน,สดใส,บอกให้รู้
ยมหิน	ย฿มฯหินฯ	[ยมหิน]	น.ยมหิน ภาษาถิ่นภาคเหนือนิยมเรียก ''ยมขาว''; ยมหิน หรือ ยมขาว เป็นต้นไม้ประจำจังหวัดแพร่ มีลักษณะเป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ สูง 15-25 เมตร เปลาตรง ที่โคนต้นเป็นพูพอน เปลือกสีน้ำตาลคล้ำ สีเทา หรือเทาปนดำ เมื่อมีอายุมากขึ้นเปลือกจะแตกเป็นร่องลึกตามยาวของลำต้น เปลือกชั้นในสีแดงออกน้ำตาลหรือสีชมพู ใบ เป็นใบประกอบแบบขนนก มีใบย่อยประมาณ 6-20 คู่ โคนใบมนหรือกลม ปลายใบแหลม ดอก ออกเป็นช่อตามมุมกิ่งอ่อนหรือปลายยอด มี 4-5 กลีบ สีเขียวอ่อนหรือเหลืองปนม่วง ผล ออกเป็นพวง รูปรีหรือรูปไข่ เป็นแบบผลแห้งมีเปลือกแข็งสีน้ำตาล ขนาดยาว 2.5-5 ซ.ม.โต 1.8-4.0 ซ.ม. ปลายผลเป็นติ่งแหลม เมื่อแก่จะแตกเป็น 3-5 เสี่ยง มีเมล็ดแบน เป็นแผ่นบางๆ เรียงตัวสลับกันจำนวนมาก ผลสุกรับประทานได้ เนื้อไม้มีลายสวยงาม เป็นมัน สีน้ำตาลอมเหลือง
จิ๊นแลน	ชิ้นฯแลนฯ	[ชิ้นแลน]	น.เนื้อตะกวด; ดู...แลน ประกอบ
สับปะรด	สับปฯร฿ดฯ	[สับปะรด]	น.สับปะรด ภาษาถิ่นเหนือ(กำเมือง) เรียก ''บ่าขะหนั๋ด''; ดู...บ่าขะหนั๋ด
อิ๋กๆ	อิกฯๆ	[อิกๆ]	น.เสียงดังเช่นนั้น ดังค่อยๆอย่างเสียงเด็กหรือสาวน้อยหัวเราะคิกตัก ถ้าเสียงดังกว่านี้ใช้ หวิ๋กๆ, หวิ๋กๆ หว๋อกๆ.
ลูกเลี้ยง	ลูกล้ยฯง	[ลูกเลี้ยง]	น๑.ผู้อยู่ในความดูแลหรืออุปการะ อย่างบริวารหรือคนใช้ น๒.ลูกที่ติดมากับคู่แต่งงาน น๓.บุตรบุญธรรม น๔.ผู้ที่คนทรงช่วยรักษาให้หายแล้ว
เป๋นเจื๊อ	เปนฯเชิ้อฯอ	[เปนเชื้อ]	ว.เอาไว้ทำพันธุ์ เช่น เก็บเมล็ดผักไว้ทำพันธุ์, เป็นหัวเชื้อ เช่น เก็บน้ำข้าวหม่าไว้เล็กน้อยเพื่อผสมน้ำหม่าข้าวในครั้งต่อไป
สงฆ์	ส฿ง์ฆฯฯ	[สงฆ์]	น.พระสงฆ์ - ภิกษุในพุทธศาสนา; สังฆะ ก็ว่า