| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| วก | ว฿กฯ | [วก] | ก.ดักหน้า,สกัด,ล้อม,เลี้ยว,เลี้ยวกลับ |
| แน่ | แน่ | [แน่] | ว๑.แม่น เช่น มือแน่ - มือแม่น,ยิงปื๋นแน่ - ยิงปืนแม่น ว๒.จริง,แท้,ไม่เป็นอื่น,ไม่พลาด เช่น ล่นไปแน่ - วิ่งไปแน่ (ไม่เดิน ไม่โดยสารรถ) |
| แน่ง | แน่งฯ | [แน่ง] | น.อวน - ตาข่ายจับสัตว์น้ำที่มีตาถี่ขนาดกลางเรียก "แน่ง",ตาข่ายถี่ขนาดใหญ่เรียก "หน่าง", ถ้ามีตาถี่เล็กๆ เรียก "ห..าย" |
| บ่จิ๊ | บชิ | [บ่ชิ] | ว.ไม่ตระหนี่ถี่เหนียว |
| น้ำโท้ง | นาฯโธ้฿งฯ | [น้ำโธ้ง] | น.บริเวณโค้งน้ำ |
| นอนอวบ | นอฯรอวฯบ | [นอนอวบ] | ก.นอนคร่อม - นอนลงในท่าคว่ำให้อยู่เหนือของอย่างใดอย่างหนึ่ง |
| ป๋ากะมัน | ปลฯฯากะมันฯ | [ปลากะมัน] | น.ปลากระโห้ - ภาษาไทยถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''ป๋ากะมัน/ป๋าสา''; ปลากระโห้ หรือ ป๋ากะมัน/ป๋าสา เป็นปลาน้ำจืดขนาดใหญ่ชนิดหนึ่งในวงศ์ปลาตะเพียน มีความยาวเฉลี่ยประมาณ 1.5 เมตร แต่พบยาวสุดได้ถึง 3 เมตร หนักถึง 150 ก.ก. เป็นปลาน้ำจืดที่มีเกล็ดขนาดใหญ่ที่สุดในโลก ครีบหลังและครีบหางใหญ่ มีเกล็ดขนาดใหญ่ปกคลุมลำตัว ลำตัวสีคล้ำอมน้ำเงินหรือน้ำตาลเข้ม ครีบสีแดงเรื่อๆ ท้องสีจางกว่าลำตัว มีลักษณะสำคัญคือ ส่วนหัวโต ปากกว้าง ตาเล็ก ไม่มีหนวด; ปลากระโห้ เป็นปลาพันธุ์ดั้งเดิมที่มีอยู่ในลำน้ำเจ้าพระยา พบเฉพาะในแม่น้ำสายใหญ่ เช่น แม่น้ำแม่กลอง แม่โขง ปัจจุบันตามธรรมชาติมีจำนวนลดน้อยลง เนื่องจากปัญหาสิ่งแวดล้อม และการจับเป็นจำนวนมาก จึงถูกจัดอยู่ในสถานภาพให้เป็นปลาใกล้สูญพันธุ์ชนิดหนึ่ง |
| หวิ้นๆ | หิ้วฯรๆ | [หวิ้นๆ] | ว.หมุนติ้ว ใช้แก่ของสิ่งเล็ก เช่น บ่าข่างหมุนหวิ้นๆ - ลูกข่างหมุนติ้ว. ถ้าของใหญ่ใช้ เหวิ้นๆ |
| ฮาก | รากฯ | [ราก] | น๑.ราก - ส่วนของพืช ปกติอยู่ใต้ดิน มีหน้าที่ยึดลำต้นให้ติดกับพื้นดิน และดูดอาหารเลี้ยงลำต้น น๒.สิ่งที่อยู่ลึกไปกว่าโคน ทำหน้าที่ยึดสิ่งนั้นให้แข็งแรง เช่นรากฟัน น๓.สิ่งที่สำรอกออกมาทางปาก ก.อาเจียน,สำรออกออกทางปาก,อ้วก |
| อานมุย (โบ) | อานฯมุ | [อานมุย] | ก.ลับขวานให้คม (ปัจจุบันใช้ ฝนมุย) |