| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| ต่ำฮายา | ตํารา£า | [ต่ำราอฺยฺา] | น.ตำราบอก ชื่อวัสดุ อุปกรณ์ ตลอดถึงวิธีปรุงยา; ต๋ำฮายา ก็ว่า |
| ห่มตุ๊ม | ห฿มฯทุ้ม | [ห่มทุ้ม] | ก.ห่อหุ้ม |
| บุ๋ม | บุม | [บุ๋ม] | ว.ยุบเป็นรอยลึกลงไป เช่น แก้มบุ๋ม-ลักยิ้ม,กางบุ๋ม-คางบุ๋ม |
| หนัว | ห฿นฯวฯฯ,ห฿นฯว,ห฿นฯว์ | [หนัว] | ว๑.ข้น,เข้มข้น ว๒.เกี่ยวพันกัน,ชุลมุน,พลุกพล่าน |
| ตั๊บบ่าตู๋ | ทัปฯบ่าฯตู | [ทับบ่าตู] | ก.ปิดประตู แต่ไม่ลงกลอน |
| น้ำแม่ | นาฯแม่ | [น้ำแม่] | น.แม่น้ำ - ลำน้ำขนาดใหญ่ซึ่งเป็นที่รวมของลำธารหลายสาย |
| เดือนยี่ | เดิอฯรยี่ | [เดือนยี่] | น.เดือนสองทางจันทรคติของถิ่นเหนือ ตรงกับเดือน ๑๒ ของไทยภาคกลาง |
| สว่างเหล้า | ส่วฯางฯเหั้ลฯา | [สว่างเหล้า] | ว.หายจากการเมาเหล้า |
| ผั๋กกาดจอ | ผักฯกาดฯชํอฯ | [ผักกาดชอ] | น.ผักกาดจอ - แกง"ผักกาดจ้อน" หรือ "ผักกาดเขียวที่กำลังออกดอก" โดยเอาน้ำใส่หม้อตั้งไฟ ใส่กะปิ เกลือ ปลาร้า อาจใส่กระดูกหมูด้วยก็ได้ (หากจะใส่กระดูกหมูก็ต้องต้มให้สุกก่อนที่จะใส่ผักกาด) ปรุงรสด้วยมะขาม น้ำตาลปีบ หรือน้ำอ้อยงบ บางท้องที่นิยมใส่ถั่วเน่าแข็บ หรือถั่วเน่าแผ่นผิงไฟ นิยมรับประทานกับพริกแห้งทอด แคบหมู ยอดผักชี(หอมป้อม); ดู...ผั๋กกาดจ้อน" |
| วอนแวน | วอฯรแวนฯ | [วอนแวน] | ว.เรียกเวลาโพล้เพล้ใกล้พลบค่ำ หรือยามเข้าไต้เข้าไฟว่าต๋าวันวอนแวน,ยามวอนแวน;สะลุ้ม ก็ว่า |