พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา
โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์
เรียน 10 คำใหม่
| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| บ่าต่อมแต็๋บ | บ่าฯต่อฯมแตัปฯ | [บ่าต่อมแต็บ] | น.กระดุมแป๊บ ภาษาถิ่นเหนือเรียก ''บ่าต่อมแต็๋บ'': กระดุมแป๊บ หรือ บ่าต่อมแต็๋บ - เป็นกระดุมที่ต้องใช้เป็นคู่ มี 2 ด้าน เรียกว่า ''ฝาบนหรือตัวผู้'' มีปุ่มนูนตรงกลาง และ ''ฝาล่างหรือตัวเมีย'' ตรงกลางเป็นตัวรับที่เป็นแอ่ง มีสปริงคอยบีบรัดฝาบนไว้ ทำให้ประกบกันสนิทเมื่อใช้งาน เวลาใช้ต้องติดฝาทั้ง 2 ด้านประกบกัน ส่วนมากทำด้วยโลหะนิเกิลขัดมัน หรือโลหะเคลือบดำ หรือพลาสติกแข็งใส |
| ดอกกระถินเทศ | ดอฯกระฯกถินฯเทศฯ | [ดอกกระถินเทศ] | น.ดอกกระถินเทศ ภาษาไทยภาคเหนือเรียก ''ดอกคำใต้''; ดู...ดอกคำใต้ |
| ขอเหล็๋ก | ขํอฯเหัลฯก | [ขอเหล็ก] | น.ตะขอทำด้วยเหล็ก ปลายอีกด้านหนึ่งเป็นห่วงสำหรับคล้องกับไม้คานหาบสิ่งของ เช่นหาบน้ำ |
| ต๋าเสือ | ตาเสิอฯอ | [ตาเสือ] | น.ยอ - ชื่อพรรณไม้พุ่มยืนต้น เป็นพืชสมุนไพร ใบอ่อนนิยมใช้รองก้นห่อหมก หรือจิ้มน้ำพริก ผลกินได้ แก่นและรากใช้ย้อมผ้า- ผลสุกสามารถกินได้เลย แต่ผลดิบนิยมมายำหรือทำส้มตำแทนมะละกอ |
| กะโหล้ง | กะโห้฿ลฯง | [กะโหล้ง] | น.กะลา/กะโหลก ภาษาถิ่นเหนือ(คำเมือง)เรียก ''กะโหล้ง''; กะลา - เปลือกแข็งที่หุ้มเนื้อในของผลไม้บางชนิด เช่น กะลามะพร้าว กะลาตาล; กะโหลก - กระดูกที่เป็นโครงร่างสำคัญของมนุษย์ สัตว์บางชนิด รวมทั้งสัตว์ที่มีกระดูกสันหลังทุกชนิด เรียกว่า ''กะโหลกศีรษะ'' มีหน้าที่ปกป้องสมองซึ่งเป็นศูนย์กลางของระบบประสาท รวมทั้งเป็นโครงร่างที่ค้ำจุนอวัยวะรับสัมผัสต่างๆ ทั้งตา หู จมูก และลิ้น |
| เหล่าอุ๋ก | เหั่ลฯา | [เหล่าอุก] | น.ป่ารกชัฏ |
| กาพย์เก๊า | กาพ์ยฯเฯคั้าฯ | [กาพย์เค้า] | น.คำร้อยกรอง เป็นทำนอง ก่อนเข้าถึงเนื้อเรื่องที่จะแสดงพระธรรมเทศนา โดยปกติจะเป็นมหาเวสสันดรชาดก อาจจะเป็นเรื่องย่อ ของกัณฑ์ที่จะเทศน์ |
| ผั๋กเซง | ผักฯเซงฯ | [ผักเซง] | ดู...ผั๋กเซียงดา |
| ซ็อกต๊อก | ซัอฯกทัอฯก | [ซ็อกท็อก] | ว.ซอมซ่อ,หม่นหมอง; ซ้องป๊อง ก็ว่า เช่น บ้านหมองซ็อกต๊อก - บ้านหม่นหมอง |
| โฮงพัก | โร฿งฯพักฯ | [โรงพัก] | น.(ปาก)สถานีตำรวจ |