| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| ขวัน | ขัวฯร | [ขวัน] | น๑.ขวัญ - ผมหรือขนที่เวียนเป็นก้นหอยบนศีรษะของคน หรือตามตัวของสัตว์ คนส่วนมากมีขวัญเดียว บ้างก็มี ๒ ขวัญ ๓ ขวัญ น๒.คนไทยโบราณเชื่อว่าทุกสิ่งทุกอย่างมีขวัญ ขวัญเป็นสิ่งที่ไม่มีตัวตน(สภาวะอย่างวิญญาณ) สถิตอยู่ประจำชีวิตของคน สัตว์ และพืช ตั้งแต่เกิดจนถึงตาย น๓.ยอดกำลังใจ,มิ่งมงคล,ความดี เช่น ขวัญดี ขวัญเสีย น๔.สิ่งของที่ให้แก่กัน เป็นการถนอมขวัญ ให้กำลังใจ หรือเพื่ออัธยาศรัยไมตรี |
| ต๋ดซอนขี้ | ต฿ดฯซอฯรขี้ | [ตดซอนขี้] | ดู...ต๋ดแก๋ม |
| อู้อวด | อู้อวฯด | [อู้อวด] | ก.พูดแสดงความหยิ่งผยอง,โอ้อวด; อู้เอน ก็ว่า |
| ตี๋มีด | ตีมีดฯ | [ตีมีด] | ก.เผาเหล็กให้ร้อนแดงวางบนทั่ง ใช้ฆ้อนเหล็กตีขึ้นรูปเป็นมีดชนิด ต่างๆ |
| บ่ฮ้ายบ่ดี | บร้ายฯบดี | [บ่ร้ายบ่ดี] | ดู...ฮ้ายบ่ดี |
| แปดเปง | แปดฯเพงฯ | [แปดเพง] | น.เดือน ๘ เหนือ ออก ๑๕ ค่ำ ตรงกับเดือน ๖ เพ็ญ หรือ เดือน ๖ ขึ้น ๑๕ ค่ำ ของภาคกลาง (การนับเดือนทางจันทรคติของล้านนาเร็วกว่าภาคกลาง ๒ เดือน) |
| ไม้งำเงา | ไม้งำเงัา | [ไม้งำเงา] | น.ต้นไม้ที่เอนเห็นเงาในน้ำ ห้ามใช้ทำเสาเรือน |
| หลั๋กคันนาแดน | หัลฯกฅันฯนาฯแดนฯ | [หลักคันนาแดน] | น.หลักขนาดใหญ่และยาว ตอกให้ลึก โผล่หัวเพียงเพื่อเป็นจุดสังเกตในสิทธิการครอบครองที่นา |
| สว้าย | ส้วฯายฯ | [สว้าย] | ก.ชดใช้ - ทดแทนสิ่งที่ใช้หรือเสียไป; ส้าย ก็ว่า |
| หละกังเงี่ยง | หลฯะคังฯง่ยฯง | [หละคังเงี่ยง] | ดู...หละกังเขาควาย |