พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
แตนก้าแทนฯค่าฯ[แทนค่า]ก.จ่ายเงินตามราคาสิ่งของ
จิ้งจกจิ้งฯจ฿กฯ[จิ้งจก]น.จิ้งจก ถิ่นเหนือเรียก ''จั๊กกิ้ม''; ดู...จั๊กกิ้ม
นิมนต์นิม฿น์ตฯ[นิมนต์]ก.เชื้อเชิญ (ใช้กับพระสงฆ์)
บ้อนในออกบ้อฯรในออฯก[บ้อนในออก]ก๑.อาการที่ใช้ลิ้นแยกเอาเมล็ดในผลไม้ออกจากเนื้อเพื่อกิน เช่น น้อยหน่า,ละมุด เป็นต้น; บ้อนแบ้น ก็ว่า ก๒.ใช้นิ้วมือ หรืออุปกรณ์ชนิดอื่น ควักหรือแคะเอาสิ่งที่อยู่ภายใน อย่างเม็ดในผลไม้ออก แคะเม็ดลำไย เม็ดขนุน เม็ดมะปราง
หายหายฯ[หาย]ก.หาย - สูญ,หาไม่พบ,หมด,สิ้น: พ้นจากโรค เช่น หายไข้
บีบเอาบีบฯฯ[บีบเอา]ก.ใช้อำนาจบีบเอาผลประโยชน์; หนีบเอา ก็ว่า
ดอยดอฯย,ดอฯ[ดอย]น.ภูเขา,ภูเขาสูง. ถ้าไม่สูงเรียก ม่อน หรือ ม่อนดอย; ปู,ปูดอย ก็ว่า
ต้งย่งทฯท่฿งฯย่฿งฯ[ท่งย่ง]ก.ผลุดขึ้น,กระดกขึ้น - อาการที่ของใหญ่โผล่ผลุดขึ้นในทันทีทันใด เช่นโกมลอย เริ่มลอยขึ้นสู่ท้องฟ้า; โต้งโย่ง ก็ว่า. ถ้าของขนาดเล็กใช้ ต้องย่อง
แส๋ะแสะ[แสะ]น๑.ชื่อผีบรรพบุรุษของลวะและยอมรับเป็นผีประจำเมืองเชียงใหม่ด้วยเรียกว่า ผีปู่แส๋ะย่าแส๋ะ น๒.รำเพย - ชื่อต้นไม้ขนาดย่อม ทุกส่วนของต้นมีน้ำยางสีขาวเป็นพิษ ใบรูปใบหอกเรียวแคบ สีเขียวสดเป็นมัน ดอกสีเหลือง ส้ม ขาว ออกเป็นช่อที่ปลายกิ่ง ผลรูปสี่เหลี่ยมค่อนข้างกลม ก. ถาก,ถาง,ดาย - อาการที่ใช้เครื่อง มือเช่นเสียมเป็นต้น กระแทกออกไป จากตัวไม่ลึกลงไปในดิน เพื่อให้หญ้า เป็นต้น หลุดออกจากที่ ถ้าให้ลึกลงไปเล็กน้อย เรียกว่า สุ๋
ผั๋กกาน้าผักฯคาฯนาฯ[ผักคาน้า]น.ผักคะน้า - พืชล้มลุก ลำต้นเดี่ยวกลมๆ อวบใหญ่ สีเขียวนวล สูงประมาณ ๓๐ ซม. ใบเดี่ยวรูปรีแกมรูปไข่ ใบกว้างใหญ่ สีเขียวนวล เป็นผักที่นิยมรับประทานมากในปัจจุบัน ทั้งลำต้นและใบมีรสหวาน กรอบ มักใช้ประกอบอาหารจำพวกผัดและทอดเป็นส่วนใหญ่

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่