พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา
โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์
เรียน 10 คำใหม่
| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| นกข่อ | น฿กฯขํอฯ | [นกข่อ] | น.นกกระทาดง - เป็นนกในวงศ์ไก่ฟ้า นกคุ่ม และนกกระทา มีหลายชนิด เช่น นกกระทาดงแข้งสีเขียว มีแข้งและนิ้วเท้าสีเขียวคล้ำ นกกระทาดงคอสีแสด มีลำตัวป้อม คิ้วสีขาว ใต้คางและคอมีแถบสีแสด มักหากินเป็นฝูงเล็กๆ ตามพื้นดินเวลากลางวัน |
| ตู่ | ตู่ | [ตู่] | น.เรียกคางคกว่า ก๋บตู่ ก.บังคับกรรโชก |
| หลังฝาย | หัลฯงฝายฯ | [หลังฝาย] | น.หน้าเขื่อน - ส่วนของน้ำที่เอ่อขึ้นทั้งหมดที่อยู่เหนือเขื่อน; ถ้าเป็นด้านใต้เขื่อน เรียก ต๊องฝาย |
| กิ๋นหัววัด | กินฯห฿วฯวัดฯ | [กินหัววัด] | ก.เป็นเจ้าอาวาส,รับตำแหน่งเจ้าอาวาส |
| ต๊ายเฮือ | ท้าฯยฯเริอฯอ | [ท้ายเรือ] | น.ด้านตรงข้ามกับหัวเรือ |
| เหิม | เหิมฯ | [เหิม] | ว.กำเริบ,คะนอง,ได้ใจ |
| ลูกคิ่น | ลูกฅิ่นฯ,ลูกระฯคิ่นฯ | [ลูกฅิ่น,ลูกคริ่น] | น๑.ลูกที่เกิดจากพ่อเดียวแม่เดียว(มิใช่ลูกที่ติดมากับคู่สมรส) น๒.ลูกขวัญ - ลูกคนที่รักมากที่สุด |
| แซ่ | แซ่ | [แซ่] | น.กลอน,สลัก; แซว่ ก็ว่า |
| นวด | นวฯด | [นวด] | น.น้ำมันหุงด้วยสมุนไพร หรือสีผึ้งที่ใช้สำหรับทาปาก และใช้เป็นยาทา บางชนิดอาจปลุกเสกด้วยคาถาใช้ในทางเมตตามหานิยม เชื่อว่า ถ้าเอานวดทาริมฝีปาก ทาคิ้ว ก่อนที่จะเข้าเฝ้าเจ้าขุนมูลนาย เมื่อพูดจาสิ่งใดเจ้านายจะเชื่อและคล้อยตาม หรือใช้นวดทาปาก ทาคิ้ว เวลาไปแอ่วสาว หรือไปจีบสาว สาวจะหลงรัก เรียก "นวดมหาเสน่ห์" นอกจากนี้ยังมีนวดชนิดอื่นๆ เช่นนวดป้องกันผี นวดที่ใช้ทาฝ่าเท้า เวลาเดินผ่านไปมาจะไม่มีคนเห็นตัว หรือหายตัวได้นั่นเอง; ยาหม่อง ก็ว่า ก.นวด - ใช้มือกดหรือบีบ เพื่อให้คลายจากความปวดเมื่อย |
| บ่าขุน | บ่าฯขุร | [บ่าขุน] | น.ผลไม้ลูกกลมคล้ายส้มซ่า เปลือกหนา รสเปรี้ยวปนขม |