พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
ข่างน้ำ	ข่างฯนาฯ	[ข่างน้ำ]	ก.ระบายน้ำออก,ผ่อนน้ำออก
ดอกซอมภอ	ดอฯกซอฯมภํอฯ	[ดอกซอมภอ]	น.ดอกหางนกยูง ภาษาถิ่นพายัพ(คำเมือง)เรียก ''ดอกซอมภอ''; หางนกยูง - ไม้พุ่มไม่ผลัดใบ สูง 3-5 เมตร ทรางพุ่มกลม ลำต้นเกลี้ยงหรือมีหนาม ใบเป็นใบประกอบแบบขนนก 2 ชั้น ออกสลับ ดอกออกเป็นช่อกระจะบริเวณซอกใบ ปลายกิ่ง หรือตามส่วนปลายยอดของต้น มีหลายสีตามสายพันธุ์ ได้แก่ สีแดง แดงประขาว เหลือง ส้ม ชมพู ชมพูแก่ กลีบดอกมี 5 กลีบ ออกดอกตลอดทั้งปี
ล้ง	ล้฿งฯ	[ล้ง]	ก.ทะลุ,เป็นรู,รั่ว เช่น หม้อก้นล้ง-หม้อก้นรั่ว; โล้ง ก็ว่า
สิงโต	สิงฯโท	[สิงโท]	น๑.สิงโต - ชื่อสัตว์ขนาดใหญ่พอๆกับเสือโคร่ง เป็นสัตว์คนละชนิดกับสิงห์, สิงโต เป็นสัตว์มีกระดูกสันหลัง เลี้ยงลูกด้วยนม พื้นลำตัวสีน้ำตาล ไม่มีลาย ตัวผู้เมื่อโตเต็มวัยจะมีขนสร้อยคอยาว ขนปลายหางเป็นพู่ ตัวเมียมีขนาดเล็กกว่า จริงๆแล้วสิงโตตัวเมียถือว่าเป็นเจ้าป่าที่แท้จริง เพราะตัวเมียจะเป็นฝ่ายออกล่าเหยื่อ ทำหน้าที่หาอาหารให้กับฝูง ส่วนตัวผู้มีหน้าที่ผสมพันธุ์อย่างเดียวเพียงเท่านั้น มีถิ่นกำเนิดในทวีปแอฟริกาและประเทศอินเดีย ; น๒.ชื่อปลาทะเล มีสีต่างๆสวยงาม มีหลายชนิด
ป้อกั๋นลูกกั๋น	พํอฯกันฯลูกกันฯ	[พ่อกันลูกกัน]	น.พ่อลูกกัน
นายห้าง	นาฯยฯห้างฯ	[นายห้าง]	น.เจ้าของห้างร้าน
ตํ๋าบ่าตื๋น	ตำบ่าฯตืนฯ	[ตำบ่าตืน]	ก.ตำกระท้อน - การเอากระท้อนสุกสับเป็นชิ้นเล็กๆ และเครื่องปรุงใส่ลงในครกแล้วโขลกเบาๆ และคลุกให้เข้ากัน
ผั๋กด่วน	ผักฯด่วฯร	[ผักด่วน]	น.สะระแหน่ - พืชล้มลุก เป็นพืชสมุนไพร ประเภทไม้เลื้อยคลุมดิน กิ่งก้านแตกแขนงออกมากมาย เลื้อยคลานไปตามพื้นดิน ใบเดี่ยวออกเป็นคู่ตรงกันข้าม รูปรีค่อนข้างกว้าง ผิวใบย่น ขอบใบหยักฟันเลื่อยตลอด ลักษณะป้อมๆ ปลายใบแหลม มีกลิ่นหอมเฉพาะ ดอกออกเป็นช่อยาว ใบอ่อน ยอดอ่อน ใช้เป็นผักจิ้มน้ำพริก กินกับลาบ หรือกินแกล้มกับเมนูของคาว และเป็นสมุนไพรใช้รักษาอาการต่างๆ เป็นต้น; หอมด่วน ก็ว่า
ดำน้ำปู๋	ดำนาฯปู	[ดำน้ำปู]	ว.สีดำอมเทาอย่าง สีของน้ำปู๋; ดู...น้ำปู๋
แห้งไข่	แห้งฯไข่	[แห้งไข่]	ว.แห้งแล้งมาก