พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
ขี้หลุ๋ต๊องขี้หุลฯท้อฯง[ขี้หลุท้อง]ว.ท้องร่วง,ท้องเสีย; ดู...หลุ๋ต๊อง
หนอนน้ำหนฯอฯรนาฯ[หนอนน้ำ]น.ลูกน้ำ - ภาษาไทยถิ่นเหนือเรียก ''หนอนน้ำ''; ลูกน้ำ/หนอนน้ำ/ลูกยุง/แมงง้องแง้ง คือตัวอ่อนของลูกยุงที่ยังอาศัยอยู่ในน้ำ ก่อนที่จะเข้าดักแด้แล้วลอกคราบออกมาเป็นยุง; แมงง้องแง้ง,หนอนยุง ก็ว่า
บ่าฮ่าบ่าฯร่า[บ่าฮ่า]ว.ไอ้ห..า ใช้เป็นคำด่า; บ่าฮ่าปั๋ก ก็ว่า
หัวม่อห฿วฯมอฯ[หัวม่อ]ดู...ผะหยาม่อ
ซุกยู้ซุกยู้[ซุกยู้]ก.ผลักดัน
ดอกใหม่ดอฯกไห่มฯ[ดอกใหม่]น.ดอกชบา - ภาษาถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''ดอกใหม่''; ชบา - ไม้พุ่มขนาดกลาง ลำต้นสูงประมาณ 8 ฟุต ใบเดี่ยว ค่อนข้างมนรีมีปลายแหลม โคนมน ขอบใบเป็นจักเล็กน้อย สีเขียวเข้ม, ลักษณะของดอกมีหลายชนิด มีทั้งกลีบชั้นเดียวและกลีบหลายชั้น หากเป็นชั้นเดียวปกติจมี 5 กลีบ เป็นกลีบขนาดใหญ่ มีหลายสี คือ แดง ชมพู ขาว ส้ม ม่วง เหลือง และสีอื่นๆ ออกดอกตลอดปี ก้านเกสรยาว 1 ก้าน และยื่นออกมาพ้นจากกลางดอก
บ่าโหกก้นปู้ดบ่าฯโห฿กฯก้฿นฯพูด[บ่าโหกก้นพูด]น.ริดสีดวงทวาร - มีอาการทางทวารหนัก เมื่อหัวริดสีดวงทวารโตมากขึ้นเริ่มโผล่ออกมาพ้นทวารหนัก เวลาเบ่งอุจจาระจะโผล่ออกมาให้เห็นมากขึ้น บางครั้งจะมีเลือดไหลตามมา
ต๋าผ่อตี๋นตาผํอฯตีนฯ[ตาผ่อต..น]ก.เวลาเดินให้ดูเท้า
หยฺั่งอี้อยฯงฯอี้[อฺยฺั่งอี้]ว.อย่างนี้; จานี้ ก็ว่า
ลอแลลํอฯแล[ลอแล]ก.เยื้องกันเล็กน้อย

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่