| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| ลองดี | ลอฯงดี | [ลองดี] | ก.หาทางพิสูจน์ว่าจะดีจริงหรือไม่ (มักเป็นไปในเชิงท้าทายเพื่อการต่อสู้) |
| แต่กี้ | แต่กี้ | [แต่กี้] | น.แต่ก่อน; ตะกี้, ต่ากี้ ก็ว่า |
| สาบผิ๋ด | สาปฯผิดฯ | [สาบผิด] | ก.อาการที่เกิดขึ้นกับหญิงที่อยู่ไฟ (แม่ก๋ำเดือน) หลังคลอดบุตร เช่น เวียนหัว อาเจียร ท้องเสีย ผะอืดผะอม จุกเสียดแน่นท้อง เป็นต้น เมื่อได้รับกลิ่นต่างๆ ที่ไม่ถูกกับเลือดลม เช่นกลิ่นอาหารประเภทปิ้ง กลิ่นดอกไม้ กลิ่นน้ำอบน้ำหอม ธูปเทียน แม้ว่ากลิ่นเหล่านี้คนทั่วไปบอกว่าหอมก็ตาม แต่แม่ก๋ำเดือนบอก ว่าเหม็น รวมถึงกลิ่นเผาขยะภายในบ้านก็ไม่ควรให้ได้กลิ่นเช่นกัน |
| แกฺว้ด | แค้วฯด | [แคว็ด] | ก.ปาดสิ่งของออกไป จากที่เดิมปริมาณน้อย เช่น ใช้นิ้วปาดบาล์มจากตลับออกมาดม,ใช้ถั่วฝักยาวปาดน้ำพริกออกจากถ้วย; ถ้าตวัดหรือควักออกไปเป็นปริมาณมากใช้ กวั๊ด |
| ขี้อู้ | ขี้อู้ | [ขี้อู้] | ก.ชอบคุย,พูดมาก |
| ง่ามมือ | ง่ามื | [ง่ามมือ] | น.ซอกระหว่างนิ้วหัวแม่มือกับนิ้วชี้ |
| น้ำเข้ามวก | นาฯเขั้ามวฯก | [น้ำเข้ามวก] | น.น้ำที่ได้จากการแช่ข้าวสารเหนียวค้างคืน เพื่อให้นิ่มก่อนที่จะนำไปนึ่ง พอซาวข้าวขึ้นไปนึ่งแล้ว น้ำที่เหลือเรียก "น้ำเข้ามวก"; น้ำเข้าหม่า ก็ว่า |
| หงีบ | หีงฯบ์ | [หงีบ] | น.ขมับ - ส่วนที่อยู่หางคิ้ว เหนือกระดูกแก้มทั้งสองข้าง |
| จ๋ำเป๋น | จำเปนฯ | [จำเปน] | ว.จำเป็น - ขาดไม่ได้,ต้องเป็น,ต้องทำอย่างนั้น,ต้องให้เป็นไปอย่างนั้น เช่น ของจ๋ำเป๋น-ของที่ขาดไม่ได้,จ๋ำเป๋นต้องเยียะ-จำเป็นต้องทำ |
| ผั๋กแม้มหมา | ผัดฯแม้มฯหมฯา | [ผักแม้มหมา] | ดู...ผั๋กแปม |