พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
คูต๋าย	ระฯคูตายฯ	[ครูตาย]	น.ครูผู้ล่วงลับไปแล้วเชื่อว่าวิญญาณของท่านยังคอยปกป้องศิษย์ให้อยู่เย็นเป็นสุข และประสบผลสำเร็จในการศึกษาศิลปวิทยา
เต็๋กปิม	เตักฯพิม์	[เต็กพิมพ์]	ก.เอาวัสดุ เช่น ดิน ขี้ผึ้ง ปูนพลาสเตอร์ กดลงในแบบ หรือแม่พิมพ์เพื่อให้ได้รูปตามแบบที่ต้องการ สำ.เหมือนผู้ให้กำเนิดราวกับถอดมาจากพิมพ์เดียวกัน; ถอดเบ้า ก็ว่า
กำค่าวกำเคือ	คำฯระฯค่าวฯคำฯระฯคิอฯอ	[คำคร่าวคำเครือ]	น.คำพูดที่มีการสัมผัสคล้องจองเป็นบทร้อยกรองที่ไพเราะ
ไม้มอก	ไม้มอฯก	[ไม้มอก]	น.ไม้วัด,ไม้มาตร,ไม้ที่ใช้เป็นต้นแบบในการวัด
มูลี	มูลี	[มูลี]	น.บุหรี่ - ภาษาไทยถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''มูลี''; บุหรี่ เป็นสิ่งเสพติดอย่างอ่อนที่ถูกต้องตามกฏของประเทศ มีลักษณะเป็นทรงกระบอก มี 2 ชนิดคือ บุหรี่ที่มวนเอง ทำโดยใช้ใบตองแห้ง ใบบัว กระดาษ เป็นต้น มวนห่อใบยาสูบ ขนาดยาว เล็ก ใหญ่ ขึ้นอยู่กับความต้องการ เช่น บุหรี่ขี้โย บุหรี่ตองจ่อ และบุหรี่ที่ผลิตโดยเครื่องจักร ขนาดปกติเส้นผ่าศูนย์กลางไม่เกิน 10 ม.ม. ความยาวสั้นกว่า 120 ม.ม.มีใบยาสูบบดหรือซอยบรรจุภายใน ม้วนห่อด้วยกระดาษ ปลายด้านหนึ่งเปิดสำหรับจุดไฟ อีกด้านหนึ่งมีตัวกรองไว้สำหรับปากดูดควัน: บุหรี่ เป็นตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดโรคร้ายแรงหลายอย่างของระบบทางเดินหายใจ หัวใจ และระบบหมุนเวียนโลหิต พิษของบุหรี่เป็นฤทธิ์ผสมของสารพิษต่างๆ ควันบุหรี่ประกอบด้วยสารเคมีมากกว่า 4,000 ชนิด ซึ่งมีจำนวนมากที่เป็นสารพิษที่ก่อให้เกิดโรคต่างๆ เช่น มะเร็งโรคปอด โรคถุงลมโป่งพอง หญิงมีครรภ์ที่สูบบุหรี่มีโอกาสแท้ง เป็นต้น
แอ้ะแต๊ะ	แอ้ะแทะ	[แอ้ะแทะ]	ว.ม่อต้อ - ใช้ตามหลัง ต่ำ เป็น ต่ำแอ้ะแต๊ะ - เตี้ยม่อต้อ; แอ๋ะแต๋ะ ก็ว่า
กวี้	คี่วฯ	[ควี่]	ก.คลี่ - คลาย,บาน,แย้ม
เฮี่ยเบ๋อะเฮี่ยเบ๋อ	เร่ยฯเบิอฯะเร่ยฯเบิอฯ	[เรี่ยเบอะเรี่ยเบอ]	ดู...เฮี่ยเบ้อ
ถอก	ถอฯก	[ถอก]	ก.เท - ทำให้ตกหรือไหลออกเช่น ถอกกระโถน - เทกระโถน,ถอกน้ำ - เทน้ำ ถ้าเททีละน้อย(ใช้กับน้ำ)เรียก ฮิน-ริน เช่น ฮินน้ำชา - รินน้ำชา,ฮินน้ำหยาด - รินน้ำหยาด
ปิ๋ดป่อง	ปิดฯป่ลฯอฯง	[ปิดปล่อง]	ก.ปิดหน้าต่าง; หั๋บป่อง ก็ว่า