| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| บ่านอยงู | บ่าฯนอฯยฯงู | [บ่านอยงู] | น.บวบงู ภาษาถิ่นเหนือ(กำเมือง) เรียก ''บ่านอยงู''; บวบงู หรือ บ่านอยงู - เป็นไม้เถาเลื้อยอายุสั้น เป็นพืชผักสมุนไพร ผลคล้ายงู มีลักษณะกลมเรียวยาว โค้งยาวบิดงอ ปลายผลแหลม เปลือกบางผิวเรียบ สีเขียว มีลายเส้นสีขาวตามยาว เนื้อนุ่มชุ่มน้ำ รสขมอ่อนๆ บวบงูมีประโยชน์และสรรพคุณทางอาหาร และทางยาหลายอย่าง |
| ฮูดั้ง | รูดั้งฯ | [รูดั้ง] | น.รูที่เจาะไว้สำหรับไม่เครื่องหลังคาสอดลงบนดั้ง |
| แผงเกิ้ง | แผงฯเกิ้งฯ | [แผงเกิ้ง] | น.แผงสำหรับใช้บังแดด บังฝน เป็นต้น |
| อี่หยิ้น | อี่หิ้ยฯร | [อี่หยิ้น] | ดู...อี่ยิ้น |
| ปั๋ดปั๋ว | ปัดฯป฿วฯ | [ปัดปัว] | ก.ดูแลรักษา,พยาบาล,อภิบาลคุ้มครอง; ปั๋ดปั๋วลุมลา ก็ว่า |
| หวิ้นๆ | หิ้วฯรๆ | [หวิ้นๆ] | ว.หมุนติ้ว ใช้แก่ของสิ่งเล็ก เช่น บ่าข่างหมุนหวิ้นๆ - ลูกข่างหมุนติ้ว. ถ้าของใหญ่ใช้ เหวิ้นๆ |
| วะวาด | ววาฯดฯ | [วะวาด] | ว.วูบวาบ,อาการเคลื่อนที่อย่างรวดเร็ว เช่น ดาวตก; สง่างาม เช่น งามวะวาด - งามสง่า,งามแพรวพราว |
| จั๋นทน์ | จันทฯน์ | [จันทน์] | น.ไม้จันทน์ - มีหลายชนิด เช่น จันทน์กะพ้อ,จันทน์ขาว,จันทน์ชะมด,จันทน์แดง, จันทน์เทศ,จันทน์ผา บางชนิดมี เนื้อไม้ ดอก หรือผลหอม ใช้ทำยาและปรุงเครื่องหอม |
| อู | ´ | [อู] | อู - สระตัวหนึ่งในอักษรล้านนา จัดอยู่ใน "สระลอย" ใช้เป็นพยัญชนะและพยางค์ต้นของคำที่มีเสียง /อู/ ซึ่งมาจากภาษาบาลีและสันสกฤตเป็นส่วนใหญ่ เช่น ´กา-อูกา (ตัวเล็น,ตัวเห็บ); ´นวีส-อูนะวีสะ (ยี่สิบหย่อนหนึ่ง,สิบเก้า): ในภาษาล้านนามีเพียงคำเท่านั้นที่ใช้ ´ เช่น อูฐ์-อูฐ, ´า-เอา. |
| หนังปอง | หันฯงพอฯง | [หนังพอง] | น.หนังวัวหรือหนังควายนำมาทอดให้พอง เป็นอาหารคล้ายแคบหมู |