พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา
โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์
เรียน 10 คำใหม่
| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| มึกกึ๊ก | มึกฯคึกฯ | [มึกคึก] | ว.ถม..งทึง,ล่ำ,อ้วนท้วน ใช้กับคน สัตว์ สิ่งของที่มีขนาดใหญ่ ถ้าขนาดเล็กใช้ มิกกิ๊ก ดู...ม็อกก๊อก,มักกั๊ก |
| ก๋าแหน (ห นำ) | กาแหนฯ | [กาแหน] | น.ชื่อพรรณไม้น้ำหลายชนิด ลอยอยู่ตามน้ำ; แหน ก็ว่า |
| หางปลากระเบน | หางฯปลฯฯาระฯกเบนฯ | [หางปลากระเบน] | น.หางปลากระเบน - ภาษาถิ่นล้านนาเรียกว่า ''หางป๋าไม''; ดู...หางป๋าไม |
| บ่าเก่า | บ่าฯเกั่า | [บ่าเก่า] | น.เก่าแก่,สมัยเก่า,โบราณ; บ่าเก่าบ่าเกื้อ,หมะเก่า ก็ว่า เช่น คนบ่าเก่า - คนโบราณ, ของบ่าเก่า - ของโบราณ |
| คึลึ | ฅึลึ | [ฅึลึ] | ว.ดำมิดหมี - ลักษณะที่ดำมาก ดำมืด ดำสนิท |
| โบ๋ะออมสิน | โบ฿ะออฯมสินฯ | [โบะออมสิน] | ก.ทุบกระปุกออมสิน |
| หวันแค่งหวันขา | หัวฯรแฅ่งฯหัวฯรขา | [หวันแฅ่งหวันขา] | ก.พันแข้งพันขา อย่างเด็กเล็กกอดขาผู้ใหญ่ |
| เกิ้ม | เกิ้มฯ | [เกิ้ม] | น.เกิ้ม - มีความหมายหลายอย่าง ตามลักษณะและชนิดของสิ่งที่ระบุ อาทิ :- เรียกมะขามแก่จนเปลือกล่อน แต่เนื้อยังขาวนวล นิ่ม ไม่ถึงกับแห้งว่า บ่าขามเกิ้ม,เรียกของเหลวที่เคี่ยวจนงวดว่าเกิ้ม,เรียกน้ำเย็นเป็นวุ้นจวนจะแข็งตัวว่า น้ำเกิ้ม,เรียกมะพร้าวที่มีเนื้อยังไม่แก่จัดแต่แข็งกว่าที่เป็นวุ้นว่า บ่าป๊าวเกิ้ม ถ้าเนื้อยังเป็นวุ้นเรียกบ่าป๊าวขี้มูก, เรียกแกงกระด้างว่า แก๋งเกิ้ม เป็นต้น ก.แน่น,ปรับตัวเข้าที่ ว.พูดออกเสียงไม่ถูกต้องตามมาตรฐานหรือความนิยมว่า อู้เกิ้ม |
| บ่าโหก | บ่าฯโห฿กฯ | [บ่าโหก] | น.โรคกระษัย,โรคกษัย - กลุ่มโรคเรื้อรังที่เกิดขึ้นแก่มนุษย์ ทำลายสุขภาพร่างกายให้เสื่อมโทรมไปทีละน้อยๆ เป็นเวลาต่อเนื่องยาวนาน ทำให้สุขภาพร่างกายไม่สมบูรณ์ มีอาการผอมแห้งแรงน้อย ตัวเหลือง มือเย็น เท้าเย็น เป็นต้น ซึ่งอาจเกิดจากการทำงานหนัก หรือการมีพฤติกรรมการใช้ชีวิต การกิน การอยู่ ที่ไม่สมดุล |
| แมงเวา | แมงฯเวัาฯ | [แมงเวา] | น.แมงป่องช้าง ถิ่นเหนือเรียก ''แมงเวา'' - มีลักษณะเด่นคือ ลำตัวใหญ่ สีเข้ม เช่นสีน้ำตาลเข้ม หรือสีดำ ก้ามใหญ่ดูน่าเกรงขาม ลำตัวเรียว มีขา ๔ คู่ ส่วนหัวและอกอยู่รวมกัน มีตาบนหัว ๑ คู่ และตาข้างอีก ๓ คู่ ส่วนสุดท้ายคือหางเรียวยาวเป็นปล้อง ๕ ปล้อง ปล้องสุดท้ายบรรจุต่อมพิษ มีเข็มที่ใช้ต่อยคือ ''เหล็กใน'' สำหรับฉีดพิษเพื่อล่าเหยื่อและปองกันตัว แมงป่องช้างเป็นสัตว์ดุ กินสัตว์ตัวเล็กๆ เช่น แมงมุม บึ้ง กิ้งกือ หนอน และแมลงอื่นๆ รวมถึงกินพวกเดียวกันเองด้วย แมงป่องช้างตัวเมียจะกินตัวผู้หลังผสมพันธุ์เสร็จ |