| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| เอาแล่ | ´าแล่ | [เอาแล่] | ว.เอาสิ,เอาเลย |
| ตังเสี้ยง | ทังฯส้ยฯง | [ทังเสี้ยง] | ว.ทั้งหมด,ทั้งมวล,ทั้งสิ้น |
| นะ - นะ | น | [น] | น (นะ) เป็นอักษรต่ำ เทียบตัว "น" ออกเสียงเป็น นะ ใช้เป็นพยัญชนะต้น ตัวสะกด และตัวตามในแม่กน เมื่อเป็นตัวสะกดใช้หางนะ -นฯ แทนตัว น |
| หนุนซวะ | หนฯรซวฯะ | [หนุนซวะ] | น.ขนุนพันธุ์ลูกเล็ก เปลือกคล้ำ ตาถี่ นิยมใช้ผลอ่อนมาแกง; หนุนเป๋อะ ก็ว่า |
| ไก่เกี๋ยง | ไก่กยฯง | [ไก่เกียง] | น.เครื่องหมายกากบาท |
| ต๋าห..บ | ตาหีปฯ | [ตาห..บ] | น.ไม้ตับที่ใช้หนีบปลา กบ เนื้อหมู เป็นต้น เพื่อปิ้งหรือย่าง ไม้ห..บ,ไม้ต๋าห..บ ก็ว่า |
| หืดหาด | หืดฯหาดฯ | [หืดหาด] | ดู...หืดใส่ |
| เตียวย่ำหัวแม่ตี๋น | ทยฯวยาห฿วฯแม่ตีนฯ | [เทียวย่ำหัวแม่ต..น] | ก.เดินอย่างอ้อยสร้อย ยืดยาด |
| ห่อยขี้นก | ห่อฯยฯขี้น฿กฯ | [ห่อยขี้นก] | น.มะระขี้นก - ไม้เถาเลื้อย ผักพื้นบ้านขึ้นได้ทั่วไป ผลคล้ายกระสวยเล็กกว่ามะระจีน ผิวขรุขระ สีเขียวเข้ม เมื่อแก่สีเหลืองอมแดง รสขมจัด จึงนิยมกินในหมู่ผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ สามารถลดระดับน้ำตาลในเส้นเลือดได้เป็นอย่างดี และยังสามารถลดระดับคลอเรสเตอรอลและไตรกลีเซอไลด์ในตับ ได้อย่างมีประสิทธิภาพ นกชอบกินทั้งผลและเมล็ด แล้วถ่ายเมล็ดไว้ตามที่ต่างๆ จึงเรียกว่า "บ่าห่อยขี้นก" |
| ต๋าฝั่งโหยด | ตาฝั่งฯโห฿ยฯด | [ตาฝั่งโหยด] | ดู...ต๋าฝั่งหยูด |