พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
แดงซิงฮิงแดงฯแดงฯซิงฯฮิงฯ[แดงซิงฮิง]ดู...แดงจิงฮิง
อึ๋ดหูอึดฯหู[อึดหู]ก.อุดหู,ปิดหู
จ่มๆแซ่มๆจ่฿ๆแซ่มฯๆ[จ่มๆแซ่มๆ]ก.บ่นรำพันไม่รู้จักจบ
บ่าค้อนก้อมบ่าฯฅ้อฯรก้อฯม[บ่าฅ้อนก้อม]น.มะรุม ภาษาถิ่นเหนือเรียกผลที่เป็นฝักยาวของต้นมะรุมว่า ''บ่าค้อนก้อม'' เรียกยอดอ่อนว่า ''ผั๋กอี่ฮึม''; มะรุม หรือ บ่าค้อนก้อม - เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง ลำต้นเพลาตรง สูงประมาณ 5-15 เมตร, ใบ แบบขนนกชนิดแตกใบย่อย 3 ชั้น รูปทรงไข่, ดอก สีขาว ออกเป็นช่อ, ผล เป็นฝักยาว เปลือกสีเขียว แบ่งเป็นข้อตามระยะความยาวของฝัก, เมล็ด รูป 3 เหลี่ยม มีปีกหุ้มบางๆ: มะรุม เป็นพืชสมุนไพร สรรพคุณหลายด้าน เช่น ราก มีรสเผ็ด หวาน ขม แก้อาการบวม บำรุงไฟธาตุ เปลือก มีรสร้อนช่วยขับลม ใบช่วยแก้อักเสบ แก้เลือดออกตามไรฟัน เป็นต้น
ล่งลึ้งล่฿งฯลึ้งฯ[ล่งลึ้ง]ว.โล่งกว้าง,เป็นรูโล่งตลอด; เล่งจึ่งปึ่ง,เล่งตึ่งปึ่ง,โล่งลึ้ง ก็ว่า
ก๊างบ่าแต๋งค้าฯงฯบ่าฯแตงฯ[ค้างบ่าแตง]น.ร้านสำหรับให้เถาของแตงเกาะขึ้น
ล้อมฮั้วล้อฯมร้฿วฯ[ล้อมรั้ว]ก.ทำรั้วกั้นโดยรอบ
พ่านหย้านระฯพ่านฯอยฯานฯ[พร่านอฺย้าน]ก.พรั่นพรึง, นึกหวาดหวั่น
ขวั๋กพระขัวฯกระฯพ[ขวักพระ]ก.แกะสลักพระเครื่อง หรือพระพุทธรูป
ดอกคัดเค้าดอฯกฅัดฯเฅั้า[ดอกฅัดเฅ้า]น.ดอกคัดเค้า ภาษาถิ่นพายัพ(คำเมือง)เรียก ''ดอกเค็ดเก๊า''; ดู...ดอกเค็ดเก๊า

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่