พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
กิ๋นดีกิ๋นลำกินฯดีกินฯลำ[กินดีกินลำ]ก.กินอร่อย (อาจเป็นเพราะรสอาหารถูกปาก หรือหิวจัด)
ฮีตฮอยรีตฯรอฯยฯ[รีตรอย]น.จารีตประเพณี - ภาษาไทยถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''ฮีตฮอย''; ''จารีตประเพณี'' หรือ ''ฮีตฮอย'' หมายถึง ขนบธรรมเนียมประเพณี ระเบียบแบบแผน หรือแนวทางการประพฤติปฏิบัติที่คนกลุ่มหนึ่งกำหนดขึ้น และสืบทอดกันมาช้านาน และเป็นที่ยอมรับของคนในสังคมนั้น จนเป็นลักษณะเฉพาะของคนกลุ่มนั้นจนถึงปัจจุบัน ถ้าผู้ใดทำผิดประเพณีเรียกว่า ''ผิ๋ดฮีต'' เช่น การปฏิบัติตนต่อมารดาบิดา ผู้อาวุโส ทำตนให้ถูกต้องกาลเทศะ ตามธรรมเนียมของชุมชนนั้นๆ ซึ่งบางอย่างถ้าไม่ปฏิบัติตามก็ไม่ผิดอย่างไร แต่อาจถูกตำหนิว่าเป็นคนขาดการศึกษา หรือไม่มีมารยาท เป็นต้น
แหลวแตวแหลฯวฯแทวฯ[แหลวแทว]ว.เละเทะ,ไม่เป็นสาระ
ลถก..บร฿ถฯกูบ,ร฿ถฯกู [รถก..บ]น.รถเก๋ง
แวงแวงฯ[แวง]น.รอด,คาน - ไม้เครื่องเรือนที่ให้ตงพาดอยู่เพื่อจะปูฟากหรือกระดาน ก.เตลิด,หลบ,เฉ,เอน,หลีกออกไปข้างๆ โดยเร็วเมื่อสะดุ้งตกใจ เช่น ม้าแวง - ม้าเตลิดออกไปนอกทาง
เหว๋อะเหวิกเหิวฯอฯะเหิวฯก[เหวอะเหวิก]ว.มีรอยแผลที่กว้างและลึก; เหวิก ก็ว่า
พ่อยระฯพ่อฯยฯ,ภ่อฯยฯ[พร่อย,ภ่อย]ว.พร่องไป,ขาดวิ่นไป,คร่ำคร่า,บิ่นหักไปทีละน้อย,ร่อยหรอ,เสื่อมค่า; ฮ่อย ก็ว่า
ผางผางฯ[ผาง]น.ตะคัน - เครื่องปั้นดินเผารูปคล้ายจานสำหรับใส่น้ำมัน หรือ ขี้ผึ้ง เป็นต้น เพื่อใช้ตามไฟแทนตะเกียง; ผัง ก็ว่า
เตียนแปทยฯรแพ[เทียนแพ]น.เทียนที่มัดรวมกันเป็นชุด
ต่นต่฿นฯ[ต่น]ก.คลุก,คลุกเคล้า อย่างคลุกฝุ่น; โต่น ก็ว่า

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่