พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
หมวกหนีบหมฯวฯฯกหีนฯบ[หมวกหนีบ]น.หมวกทหาร ชนิดที่พับได้ (ไม่นิยมเรียกก..๋บหนีบ)
ดอกหอมนวลดอฯกหอฯมนวฯร[ดอกหอมนวล]น.ดอกลำดวน - ภาษาไทยถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''ดอกหอมนวล'': ลำดวน/หอมนวล ไม้ยืนต้นขนาดกลาง สูง 10-15 เมตร เป็นพุ่มกลมหรือพุ่มกรวยคว่ำ, ใบเดี่ยว ออกเรียงสลับ รูปไข่หรือรูปขอบขนาน กว้าง 2-3 ซ.ม. ยาว 8-10 ซ.ม., ดอก ออกดอกเดี่ยว หรือเป็นช่อกระจุกประมาณ 2-3 ดอก ตามซอกใบและปลายยอด สีเหลืองนวล กลีบดอกหนาทึบและแข็งเล็กน้อย จำนวน 6 กลีบ เรียงเป็น 2 วง วงนอกมี 3 กลีบ รูป 3 เหลี่ยมขนาดใหญ่กว่ากลีบวงใน ปลายกลีบแหลม โคนกว้าง กว้างประมาณ 1 ซ.ม. ยาวประมาณ 1.2 ซ.ม. กลีบชั้นในมี 3 กลีบเช่นกัน ปลายงุ้มเขาหากันลักษณะรูปโดม มีกลิ่นหอมเย็น, ผล เป็นกลุ่มรูปกลมรี มี 15-25 ผล ผิวเรียบ สีเขียว เมื่อสุกเป็นสีน้ำเงินเข้ม ในผลมีเมล็ด 1-2 เมล็ด รสหวานอมเปรี้ยว
เอ็นเอนฯ[เอน]น.เอ็น - เส้นที่อยู่ตามปลายกล้ามเนื้อ ช่วยการเคลื่อนไหวของร่างกาย ว.หยิ่ง,จองหอง,ถือตัว
หอมเตียมโตนหอฯมทยฯมโท฿นฯ[หอมเทียมโทน]น.กระเทียมโทน - หัวกระเทียมที่มีกลีบเดียว มีเนื้อเยอะ กลิ่นไม่ฉุนมาก นิยมกินสดเป็นเครื่องแนมหรือดองน้ำผึ้ง; หอมต้อก ก็ว่า.
ฮิหาริหา[ริหา]ก.ทำมาหากิน,เสาะหา,แสวงหา
ยาม..ดจ๊ายยามฯตูดช้ายฯ[ยาม..ดช้าย]น.เวลา ๑๒.๐๐ น. - ๑๓.๓๐ น.
หื้อจ๋นเสี้ยงหื้จ฿นฯส้ยฯง[หื้อจนเสี้ยง]ดู...หื้อซ้ำ
ฝีบ่าม่วงฝีบ่าฯม่วฯง[ฝีบ่าม่วง]น.ฝีมะม่วง - ฝีที่โคนขาหนีบ เกิดจากต่อมน้ำเหลืองได้รับเชื้อกามโรค จะบวมโตติดกันเป็นก้อนฝีขนาดใหญ่ ตรงกลางเป็นร่องของพังผืดคล้ายร่องของมะม่วงอกร่อง
เจ็๋บเจัปฯ[เจ็บ]ก.ป่วย,ไข้,รู้สึกทางกายเมื่อถูกทุบหรือเป็นแผล
เมื่อเนิ้นเมื่อเถินเมิ่อฯอเนิ้เมิ่อฯอเถินฯ[เมื่อเนิ้นเมื่อเถิน]ดู...เมื่อเนิ้นเทิ้นเถ๋อะ

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่