พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
ยุบๆ	ยุบๆ	[ยุบๆ]	ก.การเคลื่อนไหวที่ต่อเนื่องและสับสน ; ว.ใช้ตามหลังคัน - คันยุบๆ
สวก	สวฯก	[สวก]	ก.ดุ,ใจเด็ด,ใจเห..ยม; สวกฮ้าย ก็ว่า
จวบ	จวฯบ,จวฯ	[จวบ]	ก.จำเพาะ,บังเอิญพบ,พอดี
เหล้นไข่เต่า	เห้ลฯรไข่เตั่า	[เหล้นไข่เต่า]	ก.เล่นกาฟักไข่
ลาบลอ	ลาปฯลํอฯ	[ลาบลอ]	น.ลาบที่ใช้เนื้อหมูสับปนกับเนื้อวัวหรือเนื้อควาย
เข้าหวิตู	เขั้าวิทู	[เข้าวิทู]	น.ข้าวเหนียวแดงโรยมะพร้าวขูด; เข้าอี่ตู ก็ว่า
เฝ่าสี่	เฝั่าสี่	[เฝ่าสี่]	น.ดินปืนที่ใช้ทำบ้องไฟ
หล่ายน้ำ	ห่ลฯายฯนาฯ	[หล่ายน้ำ]	น.คนละฟากของลำน้ำ
ได้กำปาก	ได้คำฯปากฯ	[ได้คำปาก]	ก.ท่องได้ขึ้นใจ,ท่องจำได้ ว.สามารถพูดได้โดยไม่ต้องดูแบบ
บ่าแคว้ง	บ่าฯแฅ้วฯง	[บ่าแฅว้ง]	น.มะเขือพวง - ภาษาล้านนาเรียก บ่าแคว้ง หรือ บ่าแคว้งก..ลา; มะเขือพวง หรือ บ่าแคว้งก..ลา - เป็นพืชผักสมุนไพร ทรงพุ่มขนาดเล็ก สูง 1-2 เมตร ลำต้นเดี่ยวตั้งตรง แข็งและเหนียว สีน้ำตาลอมเขียว มีหนามเล็กๆ ตลอดทั่วทั้งต้น, ใบเดี่ยวรีใหญ่ออกเรียงสลับกัน ปลายแหลม ขอบหยักเล็กน้อย, ดอกเป็นช่อ ออกตามซอกใบและปลายกิ่ง มีกลีบ 5 กลีบ สีม่วงหรือขาว กลีบเลี้ยง 5 กลีบ เป็นดอกสมบูรณ์เพศ เกสรเพศผู้เป็นหลอดสีเหลืองล้อมรอบเกสรเพศเมีย เกสรเพศเมียมีลักษณะเป็นก้านยาวสีขาวยื่นโผล่ออกมา, ผลเป็นพวงรูปทรงกลม ประมาณ 1 ซ.ม. ผิวเรียบเกลี้ยง ผลอ่อนสีเขียว เมื่อแก่หรือสุกเปลี่ยนเป็นสีเหลืองหรือส้มแดง ภายในมีเมล็ดแบนเล็กจำนวนมาก: มะเขือพวง เป็นพืชช่วยเสริมสุขภาพ มีสรรพคุณตามตำราแพทย์แผนไทย คือ ช่วยเจริญอาหาร ย่อยอาหาร ช่วยระบบขับถ่าย บำรุงธาตุ ขับเสมหะ แก้ไอ เป็นต้น ทางด้านอาหาร มีเมนูมากมาย เช่น น้ำพริกกะปิ แกงเผ็ดไก่ แกงป่าซี่โครงหมูอ่อน แกงกะทิไก่หน่อไม้ พะแนงหมู แกงเนื้อ และ ฯลฯ