พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
เกือกแต๋ะเกิอฯกแตะ[เกือกแตะ]ดู...เกิบแต๋ะ
บ่หือบ่อือบหืบอื[บ่หือบ่อือ]ว.ไม่มีเสียงตอบรับ
กวั๋กกัวฯก[กวัก]น๑.นกกวัก ดู...นกกวั๋ก น๒.ระวิง - เครื่องมือใช้สำหรับปั่นด้าย
หมายตานหมฯายฯทาฯนฯ[หมายทาน]ก.เจาะจงให้,แสดงเจตนาในการให้ทาน
ข๋ดขวาข฿ดฯขวฯา[ขดขวา]ก.ขยับไปทางขวา,เลื่อนไปด้านขวา
โฮงงานโร฿งฯงานฯ[โรงงาน]น.อาคารที่ใช้เป็นสถานที่ผลิต ซ่อม แปรรูป เป็นต้น
กล้วยใต้ ออกเสียง ก้วยใต้ก้ลฯวฯยไต้[กล้วยใต้]น.กล้วยน้ำว้า - ภาษาถิ่นเหนือ หรือคำเมือง เรียกว่า ''ก้วยใต้''; กล้วยน้ำว้า หรือ ก้วยใต้ กล้วยพื้นบ้านของไทย เป็นไม้ล้มลุกพันธุ์ผสมระหว่างกล้วยป่ากับกล้วยตานี มีลำต้น(เหง้า)อยู่ใต้ดิน มีกาบเรียงวนซ้อนกันเป็นลำต้นเทียม, ใบเป็นแบบขนาน แบนยาวใหญ่ เรียก ''ใบตอง'' มีหัวปลีออกที่ปลายยอดของเครือ, ผลทรงกลมรี เรียงอยู่ในหวีคล้ายพัด ผิวลื่นเรียบ ปลายผลเป็นจุก ผลอ่อนสีเขียวเมื่อสุกสีเหลือง เนื้อสีขาวนวล นุ่ม เหนียว แน่น รสชาติหวาน แต่ไม่ส่งกลิ่นหอม, เมล็ดเล็กๆสีดำ กลม แข็ง บางพันธุ์ไม่มีเมล็ด, มีประโยชน์และสรรพคุณ นำมารักษาโรคได้หลายอย่าง นำมาประกอบอาหาร ของหวานได้หลากหลาย อีกทั้งยังแปรรูปได้มากมาย; กล้วยกะลิอ่อง,กล้วยบ่าลิอ่อง ก็ว่า
ปากเป๋นธัมม์ปากฯเปนฯธัม์มฯ[ปากเปนธัมม์]ก.พูดแบบมีหลักการ น่าเชื่อถือ,พูดในสิ่งที่ดีงาม
สองแคฺวสอฯงแฅวฯ[สองแฅว]น.ลำน้ำสองสาย,ท้องที่ที่มีลำน้ำสอยสายกระหนาบ (ในตำนานหมายถึงพิษณุโลก)
ใจ๋ห้อยไจห้อฯยฯ[ใจห้อย]ว.คิดถึง,คนึงหา

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่