พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา
โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์
เรียน 10 คำใหม่
| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| ลงหัว | ล฿งฯห฿วฯ | [ลงหัว] | ก๑.ไม่กล้าสู้หรือยอมแพ้,ยอมสวามิภักดิ์,ยอมอ่อนน้อม,ยอมรับ อย่างยอมรับความสามารถของผู้อื่น ก๒.มีหัวเจริญเติบโตอยู่ใต้ดิน ใช้แก่พืชบางชนิด เช่น ผักกาด มันสำปะหลัง |
| ขุ๋ด | ขุด | [ขุด] | ก.ขุด - คุ้ย,เจาะ,แทง,ถาก,สับ เช่น ขุดดิน-คุ้ยเอาดินหรือสิ่งที่อยู่ในดินขึ้นมา ขุดคลอง ขุดรากไม้ ขุดเรือ ขุดหลุม |
| เสาหลั๋กลอ | เสัาหัลฯกรํอฯ | [เสาหลักรอ] | หลักรอ - หลักที่ปักเพื่อกันมิให้ตลิ่งพัง เป็นต้น |
| ตั๋วเปิ้ง | ต฿วฯเพิ่งฯ | [ตัวเพิ่ง] | น.ตั๋วเปิ้ง - สัตว์ที่เป็นสัญลักษณ์ประจำ''ปีนักษัตร'' หรือ ''นักษัตรปีเกิด'' ผู้เกิดในปีใดก็ถือว่าสัตว์ประจำปีนั้นๆ เป็น ''ตั๋วเปิ้ง'' เช่น เกิดปี พ.ศ.2565 ขึ้นปีใหม่ไทย(ปี๋ใหม่เมือง)ในวันพญาวันหรือวันเถลิงศก วันเสาร์ที่ 16 เมษายน พ.ศ.2565 เวลา 13 นาฬิกา 49 นาที 48 วินาที ขึ้นปีใหม่จากปีฉลู(วัว)เป็นปีขาล(เสือ) ผู้ที่เกิดหลังวัน-เวลา ดังกล่าวก็จะถือเอา ''เสือ'' เป็น ''ตั๋วเปิ้ง'' เป็นต้น |
| นั่งหนั๋ก | นั่งฯหันฯก | [นั่งหนัก] | ก.นั่งเป็นประธานในการดำเนินงานต่างๆ เช่น นั่งหนั๋กสร้างวิหาร เป็นต้น |
| ก้าม | ค่าฯมฯ | [ค่าม] | น.สะโพก; นิยมใช้ ตะก้ามหรือ ต๋าก้าม มากกว่า |
| อวาบๆ | อวฯาปฯๆ | [อวาบๆ] | ว.เสียงดังก้องกังวาน อย่างเสียงจากเครื่องขยายเสียงในระยะไกล เรียก เสียงดังอวาบๆ |
| หัวปวก | ห฿วฯปลฯวฯก | [หัวปลวก] | น.รังปลวกขนาดเล็กที่ปลวกสร้างจากตอไม้ นิยมขุดไปเป็นอาหารไก่; รังปลวกขนาดใหญ่ที่ทำด้วนดิน เรียก จุ๋มปวก |
| จั๊ดแหง | ชัดฯแหงฯ | [ชัดแหง] | น.ระแหง - รอยแยกแคบๆ ของสิ่งต่างๆเนื่องจากขาดน้ำ ความฃื้นไม่เพียงพอ อย่างแผ่นดินที่แห้งมากจนแตกออกจากกันเป็นต้น: เช่น ส้นตี๋นจั๊ดแหง-ส้นเท้าแตกระแหง |
| เลดสะหนา | เรªๆนฯา | [เรสสนา] | ดู...ลิดสะหนา |