พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
ลอมล่อ	ลอฯม	[ลอมล่อ]	ก.ผลุบๆโผล่ๆ,จะเข้าก็ไม่เข้า จะออกก็ไม่ออก; ลอมเลาะลอมล่อ ก็ว่า
ก๋องหลวง	กลฯอฯงหลฯวฯง	[กลองหลวง]	น.กลองหลวง ภาษาถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''ก๋องหลวง''; - เป็นกลองขนาดใหญ่และยาว รูปท่อทรงกลม เอวคอด เป็นกลองหน้าเดียว หุ้มด้วยหนังวัว กลองหลวง ของวัดคลองศิลา ต.สันทรายคลองน้อย อ.ฝาง จ.เชียงใหม่ มีเส้นผ่าศูนย์กลางด้านหน้า ๑.๔๐ เมตร ท้าย ๑.๖๐ เมตร ยาว ๔.๗๗ เมตร และที่วัดพระพุทธบาทตากผ้า อ.ป่าซาง จ.ลำพูน มีเส้นผ่าศูนย์กลางด้านหน้า ๑.๐ เมตร ด้านหลัง ๑.๒๖ เมตร ยาวถึง ๕.๒๒ เมตร นิยมใช้ตีแข่งเสียงดัง เรียกว่า ''แข่งกลองหลวง'' นิยมใช้ประกอบการฟ้อน หรือการแห่ครัวทาน (ข้อมูลจาก อาจารย์วัลลภ นามวงศ์พรหม)
น้ำค..ย	นาฯฅวฯยฯ	[น้ำฅ..ย]	น.น้ำอสุจิ
โหงบ่านาว	โห฿งฯบ่าฯนาฯวฯ	[โหงบ่านาว]	ก.โปรยมะนาวทิ้งทาน - ให้ทานโดยเอาสตางค์สอดในลูกมะนาวหว่านหรือโปรย ในงานบวชนาคหรืองานศพ เป็นต้น
สะมา	สมา	[สะมา]	ดู...ขะมา
สะเหล๋าะเบ๋าะแบ๋ะ	โสๆลฯอฯะโบอฯะแบะ	[สะเหลาะเบาะแบะ]	ว.ไม่มีสาระ; อะเหล๋าะเบ๋าะแบ๋ะ ก็ว่า
มอม	มอฯม	[มอม]	น.สัตว์ในวรรณคดี ลักษณะครึ่งลิงครึ่งเสือ คล้ายสิงโตเชิดของจีน ใช้ประดับศาสนสถาน ว.แปดเปื้อนด้วยสีดำๆ มัวๆ
หมอนมือ	หมฯอฯรมื	[หมอนมือ]	น.กล้ามเนื้อระหว่างนิ้วหัวแม่มือกับนิ้วชี้
ฝู	ฝู	[ฝู]	น.มาตราวัดความยาว ดังปรากฏในธรรมมหาเวสสันดร กัณฑ์มหาราช ว่า "...ดาบกับลานี้ก..ถือเอาหอก ด้ามยาวศอกปลายสามฝู ..." (ลา - ดาบสั้น)
ห่วงเข้า	ห่วฯงเขั้า	[ห่วงเข้า]	ก.พิธีเสี่ยงทายเพื่อให้ทราบว่าเด็กทารกที่คลอดใหม่นั้นคือผู้ใดกลับชาติมาเกิด