พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
ลักผ๋กผ่อลักฯกฯผ฿กฯผํอฯ[ลักผกผ่อ]ก.แอบซุ่มดู อย่างแอบซุ่มดูผู้หญิงอาบน้ำ
เสียจื้อเสยฯชื่[เสียชื่อ]ก.ทำให้เสื่อมเสียชื่อเสียง
เต็๋งหนีบเตงฯหีนฯบ,-หีนฯ[เตงหนีบ]ก.กดขี่,ข่มขี่
ต้มต้฿มฯ[ต้ม]ก๑.ทำให้ของเหลวในภาชนะร้อนเดือดหรือสุก เช่น ต้มข้าว ก๒.หลอกลวง,ล่อให้ตายใจ ว.ที่ต้มแล้ว เช่น น้ำต้ม
กะล๊อกกะลัอฯก[กะล็อก]ก.คล้องกันไว้ด้วยแขน
ไม้ส้าวแง่มไม้ส้าวฯแง่มฯ[ไม้ส้าวแง่ม]น.ไม้ส้าวที่ผ่าปลายเป็น ๒ ง่าม ลึกลงไปประมาณหนึ่งคืบ ใช้สำหรับสอยผลไม้ เป็นต้น
ขี้เป่อขี้เปิ่อฯ[ขี้เป่อ]ว.ทื่อ,ไม่คม หรือคมเยินง่าย; เป่อ ก็ว่า เช่น เรียกมีดที่ไม่คมว่า มีดขี้เป่อ เป็นต้น
เข้าหนมเส้นเขั้าห฿นฯมเส้นฯ[เข้าหนมเส้น]น.ขนมจีน - อาหารคาวทำด้วยแป้งข้าวเจ้าหมัก ลักษณะเป็นเส้นกลมยาวๆ สีขาวคล้ายเส้นหมี่ กินกับน้ำเงี้ยว น้ำยา แกงเขียวหวาน แกงอ่อม เป็นต้น; เข้าเส้น ก็ว่า
ว่าลับหลังว่าฯลัปฯหัลฯง[ว่าลับหลัง]ก.กล่าวร้ายหรือนินทาผู้อื่นเมื่อเขาคล้อยหลังไปแล้ว
บ๋ะ,ป๋ะ - บะ [บ]บ (บ๋ะ,ป๋ะ) ปริวรรตเป็นอักษรไทยได้ ๒ รูป คือเทียบอักษร "บ" ออกเสียงเป็น "บ๋Žะ" เป็นอักษรกลางใช้กับคำศัพท์ที่เป็นภาษาล้านนา ถือว่าเป็นพยัญชนะ ๒ เสียง ใช้เป็นพยัญชนะต้นและตัวสะกดในแม่กบ หากใช้กับคำศัพท์ที่มาจากภาษาบาลี/สันสกฤต และตัวตามในภาษาบาลี สันสกฤต เทียบอักษร "ป" ออกเสียงเป็น "ป๋Žะ"เป็นอักษรสูงโดยมีระวง (ระฯ ) กำกับอยู่ข้างหน้า เป็น ระฯบ-ปร ทำหน้าที่เป็นพยัญชนะต้นเท่านั้น

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่