พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
ขี้แซ่ม	ขี้แซ่มฯ	[ขี้แซ่ม]	ดู...ขี้จ่ม
นกเด้าดิน	น฿กฯเดั้าดิ	[นกเด้าดิน]	น.นกอุ้มบาตร - ลำตัวด้านบนสีดำ ปีกมีแถบสีขาว ลำตัวด้านล่างสีขาว อกมีแถบสีดำคาด เดินจิกหาแมลงและหนอน พร้อมกระดกหงขึ้นลงตลอดเวลา
เหิดขึ้น	เหิดฯขึ้นฯ	[เหิดขึ้น]	ก.กระแทกเสียงออกมาเมื่อพอใจหรือไม่พอใจอย่างมาก ทำให้ผู้ฟังตกใจ
ขี้หมาก	ขี้หมฯากฯ	[ขี้หมาก]	น.ชานหมาก - กากของหมากที่เคี้ยวแล้ว
ป้อเสี่ยว	พํอฯส่ยฯว	[พ่อเสี่ยว]	น.เพื่อนของพ่อที่มีอายุเท่ากับพ่อ (ถิ่นล้านนาเรียกคนที่มีอายุเท่ากัน คือเกิดปีเดียวกันเท่านั้นว่า เสี่ยว ถ้าแก่กว่าหรืออ่อนกว่าจะไม่ใช้คำนี้)
ควายลัด	ฅวฯายฯลัดฯ	[ฅวายลัด]	ดู...ควายต้อง
ข่าว	ข่าวฯ	[ข่าว]	ก.บอกกล่าว,ประกาศ,แจ้งให้ทราบ
ต๊อบป๊อบ	ทัอฯบพัอฯบ	[ท็อบพ็อบ]	ดู...ต๊บป๊บ
ก๋องมองเซิง	กลฯอฯงมอฯงเซิงฯ	[กลองมองเซิง]	น.กลองสองหน้าขนาดกลาง มีสายโยง เร่งเสียงคล้ายตะโพนมอญ หน้ากลองไม่มีจ่ากลอง มีสายร้อยสำหรับคล้องคอ เวลาตี ชื่อกลองมองเซิงเป็นภาษาไทใหญ่ แปลว่าฆ้องชุด จึงหมายถึงกลองที่ใช้ฆ้องเป็นชุด เพราะกลองมองเซิงจะใช้เสียงฆ้องเป็นหลัก กลองมองเซิงจะตีรับกับฉาบ โดยลักษณะอาการล้อทางเสียงหลอกล่อกันไป ในลักษณะที่มีเสียงฆ้องเป็นตัวกำกับจังหวะ ซึ่งมีบางแห่งเพิ่มฉิ่งตีกำกับจังหวะร่วมไปกับฆ้องด้วย ปัจจุบันกลองมองเซิงนิยมตีในการแห่ครัวทานและประกอบการฟ้อนก๋ายลาย
เด้าลิ้น	เดั้าลิ้นฯ	[เด้าลิ้น]	ว.ความรู้สิกที่เกิดจากใช้ลิ้นสัมผัสกับสิ่งของที่มีรสเฝื่อนเผ็ด