พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
กิ๋นจิ๊นกั๋นกินฯชิ้นฯกันฯ[กินชิ้นกัน]สำ.ทะเลาะกันอย่างรุนแรงอย่างจะกินเลือดกินเนื้อกันให้ได้; กิ๋นจิ๊นกิ๋นเนื้อ ก็ว่า
มดค..ยงัวม฿ดฯฅวฯยฯง฿วฯ[มดฅ..ยงัว]น.มดขนาดตัวยาวประมาณ ๑ เซนติเมตร ลำตัวสีเทาสลับแดง
ผั๋กกั๋นถินผักฯกันฯถินฯ[ผักกันถิน]ดู...ผั๋กกะถิน
ต่อมน้ำต่อฯม¢[ต่อมน้ำ]น.หยดน้ำ - เม็ดน้ำอย่างเม็ดฝนเป็นต้นที่ไหลหยดลง ก.ทำให้น้ำไหลร่วงลงเป็นหยดๆ
ยัฺงอยฯงฯ[อฺยฺัง]ก.ผึ่งไว้ในที่ร่ม เช่น ยังผ้า - ผึ่งผ้าไว้ในที่ร่ม
ตุง ๑๒ ราศีทุง 12 ราศี[ทุง ๑๒ ราศี]น.ธงนักษัตรรูปร่างยาว แบ่งเป็นช่องๆ แต่ละช่องมีรูปสัตว์ประจำปีนักษัตร (ตั๋วเปิ้ง)ใช้ประกอบประเพณี พิธีกรรม เช่น การทำเพื่อถวายเป็นพุทธบูชา เมื่อถึงคล้ายวันเกิดของปีเกิดของตน ซึ่งมักจะนำไปแขวนบนวิหาร และประเพณีสงกรานต์ (ปี๋ใหม่เมือง) ก็จะปักตุงประเภทนี้บนเจดีย์ทราย โดยหวังว่าจะเป็นสิริมงคลทั้งแก่ตนเอง ครอบครัว และญาติพี่น้องที่ไปร่วมปักตุงด้วย; ตุงตั๋วเปิ้ง ก็ว่า; ดู...ตั๋วเปิ้ง
ด๋ะปากดะปากฯ[ดะปาก]ก.กระเดาะปาก - ทำเสียงจึ๊กจั๊ก เพราะพอใจหรือไม่พอใจ เป็นต้น; แด๋ะปาก ก็ว่า
ยันต์ตั๋กเข้ายัน์ตฯตักฯเขั้า[ยันต์ตักเข้า]ดู...ปั๋กขะตืนตั๋กเข้า
ขำโป้งขำโป้฿งฯ[ขำโป้ง]ก.ติดเก้ง - อาการผสมพันธุ์ของสุนัขที่กำลังติดกัน; ติ๋ดโป้ง ก็ว่า
หม้อแก๋งหํมฯอฯ[หม้อแกง]น.หม้อที่ใช้ปรุงอาหารประเภทแกง

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่