พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
สาดแว้งสาดฯแว้งฯ[สาดแว้ง]น.เสื่อสำหรับ บังข้าวหรือของอื่นมิให้ตกไปข้างๆ นิยมนำไปปูรอบๆ ด้านในเรือนล้อเกวียน; สาดวง ก็ว่า
ฮีตฮอยรีตฯรอฯยฯ[รีตรอย]น.จารีตประเพณี - ภาษาไทยถิ่นเหนือ (คำเมือง) เรียก ''ฮีตฮอย''; ''จารีตประเพณี'' หรือ ''ฮีตฮอย'' หมายถึง ขนบธรรมเนียมประเพณี ระเบียบแบบแผน หรือแนวทางการประพฤติปฏิบัติที่คนกลุ่มหนึ่งกำหนดขึ้น และสืบทอดกันมาช้านาน และเป็นที่ยอมรับของคนในสังคมนั้น จนเป็นลักษณะเฉพาะของคนกลุ่มนั้นจนถึงปัจจุบัน ถ้าผู้ใดทำผิดประเพณีเรียกว่า ''ผิ๋ดฮีต'' เช่น การปฏิบัติตนต่อมารดาบิดา ผู้อาวุโส ทำตนให้ถูกต้องกาลเทศะ ตามธรรมเนียมของชุมชนนั้นๆ ซึ่งบางอย่างถ้าไม่ปฏิบัติตามก็ไม่ผิดอย่างไร แต่อาจถูกตำหนิว่าเป็นคนขาดการศึกษา หรือไม่มีมารยาท เป็นต้น
จั๋บมอกจัปฯมอฯก[จับมอก]ว.พอดิบพอดี,ถูกขนาด,ครบตามสูตร
เจิมเข้าหัวใจ๋เชิมฯเขั้าห฿วฯไจ[เชิมเข้าหัวใจ]ก.ซึมสู่ความรู้สึกส่วนลึก
ผางมันผางฯมันฯ[ผางมัน]ดู...โกม,ผางน้ำมัน
หัวโป่ห฿วฯโป่[หัวโป่]น.หัวหน้ากลุ่ม
เวนเวนฯ[เวน]ก.มอบให้,สละกรรมสิทธิ์ให้
ลากไม้ลากฯไม้[ลากไม้]ก.บรรทุกไม้
มื้อมื้[มื้อ]น.คราว,ครั้ง, หน,เวลา,ฤกษ์,กำ หนดนัดหมาย,การอยู่..ร,การอยู่ยาม
อ่งต่งอ่฿งฯต่฿งฯ[อ่งต่ง]ว.สุกปลั่ง ใช้กับของใหญ่ ถ้าของเล็กใช้ อ่องต่อง เช่น แก้มใสอ่องต่อง

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่