| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| อยฺู่นอก | อยฯู่นอฯก | [อฺยฺู่นอก] | ดู...แอ่วสาว |
| บ่าน้ำ | บ่าฯนาฯ | [บ่าน้ำ] | น.น้ำเต้า ภาษาถิ่นเหนือ(คำเมือง) เรียก ''บ่าน้ำ''; น้ำเต้า หรือ บ่าน้ำ - เป็นไม้เถาเลื้อยล้มลุกจำพวกเดียวกับฟักแฟง ใบทรง 3 เหลี่ยม ขอบหยัก สาก มีขนอ่อนปกคลุม ดอกออกตามซอกใบและใกล้ยอด สีขาว ผลลักษณะคล้ายขวด มีรูปทรงหลายแบบ เช่น น้ำเต้าทรงเซียน ผลแห้งใช้ทำเครื่องประดับ ในอดีตนิยมใช้ใส่น้ำเดินทางเข้าหาของตามป่า ทรงลูกแพร์ ทรงกระบอก รูปแป้น ทรงกลม มีขนสั้นๆปกคลุม ผลอ่อนมีเมล็ดสีขาว แบนยาวรี ผลแก่เปลือกเกลี้ยง หนาและแน่น เมล็ดเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลอ่อน ผลอ่อนใช้ประกอบอาหารได้หลายชนิด เช่น แกง ผัด หรือต้มจิ้มน้ำพริก เมล็ดแก่นำไปสกัดน้ำมัน หรือทำเป็นอาหารประเภทขบเคี้ยวก็ได้ |
| ขวยขี้ | ขวฯขี้ | [ขวยขี้] | น.มูลดินที่แมลงขุดขึ้นด้านล่างกองอุจจาระ |
| หยฺ๋วะ | อยฯวฯะ | [อฺยฺวะ] | ก.ร่วง,หล่นลงโดยเร็ว |
| ลอกแจ๋ะแห๋ะ | ลอฯกแจะแหะ | [ลอกแจะแหะ] | ว.ลักษณะของสิ่งเล็กมีสีซีด หรือไม่น่าดู โผล่ยื่นออกมา |
| เซอะ | เซิอฯะ | [เซอะ] | ว.เซ่อ,โง่ เช่น ไอ่หน้าเซอะ - ไอ้หน้า..่, เซอะใบ้เซอะง่าว - โง่เสียเหลือเกิน |
| หน้าดำหน้าแดง | ห้นฯาดำห้นฯาแดงฯ | [หน้าดำหน้าแดง] | ดู...หน้าดำ |
| เบี้ยวหล้องหง้อง | บ้ยฯวห้ลฯอฯงห้งฯอฯง | [เบี้ยวหล้องหง้อง] | ว.บิดเบี้ยว,คดงอ ใช้กับของสิ่งขนาดเล็ก เช่น วงรถถีบเบี้ยวหล้องหง้อง - ล้อรถจักรยานบิดเบี้ยว |
| เป๋นตุ่ม | เปนฯตุ่ม | [เปนตุ่ม] | ว.มีตุ่ม,มีปมขึ้นตามผิวหนัง |
| สะหล่าตี๋มีด | ส่ๆลฯาตีมีดฯ | [สล่าตีมีด] | น.ผู้ชำนาญการตีมีด |