พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
ป๊องเอาพ้อฯง´า[พ้องเอา]...ดู ป๊อง
หน้าจ๊ดห้นฯาช฿ดฯ[หน้าชด]ว.หน้าบึ้ง,หน้าไม่รับแขก
แม่จ้างแม่ช่างฯ[แม่ช่าง]น.หมอตำแย ภาษาถิ่นเหนือเรียก ''แม่จ้าง หรือ แม่จั้ง'' - หญิงที่ทำคลอดลูกตามแผนโบราณ คำว่า ''ตำแย'' พบในสมุดไทยโบราณ คัมภีร์ประถมจินดา ที่สืบเนื่องมาจากตำราอายุรเวชของสำนักตักสิลา เมืองอินเดียเก่าแก่เป็นพันปี ที่พระมหาเถรเจ้าผู้ชื่อว่า ''ตำแย'' เป็นผู้รจนา หมอทำคลอดรุ่นหลังคนไหนมาใช้คัมภีร์ประถมจินดา ของพระมหาเถรเจ้าตำแยผู้นี้ในการออกลูกของคน จะต้องบูชาบวงสรวงพระมหาเถรเจ้าตำแยก่อน จึงจะทำงานได้สำเร็จ; แม่จั้ง ก็ว่า
มือก..๋ดมืกุด[มือก..ด] ดู...มือก๘+อด
ก้านก้านฯ[ก้าน]น.ส่วนของต้นไม้ที่ต่อดอก ใบ หรือผลกับกิ่งไม้,เส้นแข็งกลางใบไม้ทุกชนิดเช่น กล้วย มะพร้าว ลาน,สิ่งที่เป็นแท่งยาวๆ เชื่อมต่อกับส่วนอื่น เช่น ก้านเตียนแส้ - ก้านธูป
แม่ด้องแม่ด้อฯง[แม่ด้อง]น.เรียกสัตว์ตัวเมียที่เพิ่งออกลูกและผอมโซว่า แม่ด้อง เช่น หมาแม่ด้อง หมูแม่ด้อง
แว่แว่[แว่]ก.แวะ - หยุดพักชั่วคราวระหว่างทาง
หูหม้อขางหูหํมฯอฯขางฯ[หูหม้อขาง]น.หูกระทะ
มอกใดมอฯกได[มอกใด]ใช้เป็นคำถาม - เท่าใด,ขนาดใด,เพียงใด; มอกฮือ ก็ว่า
อะหยังจาอหัยฯงชา[อะหยังชา]ว.อะไรหรือ, ทำไมหรือ; สังจา,หยังจา,อะสังจา,อะหังจา ก็ว่า

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่