| ออกเสียงล้านนา | อักษรล้านนา | เทียบอักษรไทย | ความหมาย |
|---|---|---|---|
| แว่กอยกำลอ | แว่คอฯยฯคำฯลํอฯ | [แว่คอยคำลอ] | ก.แวะดูหน่อยสิ; แว่ผ่อกำลอ ก็ว่า |
| จี้หวี้ | จี้หี้วฯ | [จี้หวี้] | ว.ลักษณะรูหรือหลุมที่เล็กมาก เช่น ฮูจี้หวี้ - รูขนาดเล็กมาก; ดู...จ้อหว้อ ประกอบ |
| สะหลอบ | สๆลฯอฯบ | [สลอบ] | น.ขันน้ำ,จอกใบเล็กๆ ว.บังเอิญ |
| กวั๊ด | คัวฯด | [ควัด] | ก๑.ควัก,ขุดขึ้น,ขุดออก ก๒.ตวัดหรือควักออกไปเป็นปริมาณมาก ถ้าปาดออกไปปริมาณน้อยใช้ แกว้ด |
| ก๊องแขน | ค้ลฯอฯงแขนฯ | [คล้องแขน] | ก.คล้องแขน-- เอาแขนไขว้พันกัน |
| นั่งเจ้อเหม้อ | นั่งฯเจิ้อฯเหิ้มฯอฯ | [นั่งเจ้อเหม้อ] | ก.นั่งราบกับพื้น |
| วันหัวเลียงหมอน | วันฯห฿วฯรยฯงหมฯอฯร | [วันหัวเรียงหมอน] | น.วันหัวเรียงหมอน - เป็นวันที่ใช้หาฤกษ์งานมงคลสมรส ลักษณะการนอนของคนเราที่กล่าวไว้ในเรื่องนี้มีหลายอย่าง เช่น หัวจนหัว(หัวชนหัว)-นอนเอาหัวชนกัน เหยียดเท้าไปตรงกันข้าม, หัวสอดตี๋น(นอนเอาหัวสอดไว้ทื่ตรงเท้าของอีกฝ่ายผนึ่ง, หัวสุ๋บหว่างขา(นอนเอาหัวสอดซุกลึกเข้าไปกลางหว่างขาของอีกฝ่ายหนึ่ง) เป็นต้น ถือว่าไม่่เป็นมงคล แต่ ''หัวเรียงหมอน'' หมายถึง นอนชิดติดกัน หันหัวไปทางเดียวกันบนหมอนที่อยู่ในระนาบเดียวกัน การแต่งงานจะต้องหาฤกษ์หายามให้ดี ชาวล้านนาไม่นิยมแต่งงานในช่วงกลางพรรษา, เดือนคี่(เดือนเกี๋ยง ๓ ๕ ๗ ๙ ๑๑ เหนือ), วันศีลหลวง(ขึ้นหรือแรม ๑๕ ค่ำ), ไม่เป็นวันม้วยบ่าวสาว, ไม่เป็นวันเสียของเดือน, ฟ้าตีแส่งเศษดี และถูกต้องตามตำราว่า วันหัวเรียงหมอนตรงกับขึ้นแรมกี่ค่ำ |
| โผดผาย | โผ฿ดฯผายฯ | [โผดผาย] | ดู...โผดผาณี |
| ลอยฟ่อน | ลอฯยฯ | [ลอยฟ่อน] | ว.ลักษณะสิ่งของขนาดเล็กลอยกระจัดกระจาย เช่น กระทงลอยฟ่อน; ถ้าเป็นสิ่งของขนาดใหญ่และมีปริมาณมากเรียก ลอยฟุ่น หรือ ลอยฟุลอยฟุ่น เช่น ผั๋กต๋บลอยฟุ่น - ผักตบชวาลอยเป็นแพ, ไม้ธุงลอยฟุลอยฟุ่น - ไม้ซุงลอยฟ่อง |
| ยานเติบเต๋ย | ยานฯเติปฯเติยฯ | [ยานเติบเตย] | ว.ยานโตงเตง |