พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์​ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนาอักษรล้านนาเทียบอักษรไทยความหมาย
ก่ำปอส้มกําพํอฯส้฿มฯ[ก่ำพอส้ม]ว.อมเปรี้ยวอมหวาน (ออกทางรสเปรี้ยวมากกว่ารสหวาน); ก๋ำปอส้ม ก็ว่า
พระอารามหลวงระฯพอารามฯหลฯวฯฯง[พระอารามหลวง]น.พระอารามหลวง ภาษาถิ่นเหนือเรียก ''วัดหลวง''; ดู...วัดหลวง
เอ็นขอดเอนฯขอฯด[เอนขอด]น.เส้นเลือดขอด
ถงขะจาถ฿งฯขชา[ถงขะชา]น.ถุงหรือกระเป๋าเล็กๆ ที่ถักหรือทำขึ้นเพื่อบรรจุพระเครื่องหรือวัตถุมงคล; ถงขะนัน,ถงสะจา ก็ว่า
ขางน้ำนมขางฯนาฯน฿มฯ[ขางน้ำนม]น.อาการสุกรอบปากของเด็กในระยะกินนม; เป๋นเม่าก็ว่า ดู...เม่า น.๒
จุ๋มปี๋ป่าจุมปีป่า[จุมปีป่า]น.จำปีป่า
แก๋งอ่อมจิ๊นงัวแกงฯอ่อฯมชิ้นฯง฿วฯ[แกงอ่อมชิ้นงัว]น.แกงอ่อมที่มีส่วนประกอบเป็น เนื้อวัว
น้ำมันพายนาฯมันฯระฯพายฯ[น้ำมันพราย]น.น้ำมันที่ได้จากการลนปลายคางของศพหญิงที่ตายพราย เชื่อว่าดีดใส่หรือป้ายผู้หญิงทำให้ผู้หญิงรัก
ตั๋งนีตังฯนี[ตั๋งนี]น.ชันโรง; ขี้ผึ้งของชันโรง มีลักษณะทรงกระบอกกลวงยื่นออกมาภายนอกรัง เรียก "ขี้ตั๋งนี"
บ่าแต๋งลายบ่าฯแตงฯลายฯ[บ่าแตงลาย]น.แตงไทย - ภาษาถิ่นเหนือ(กำเมือง) เรียก ''บ่าแต๋งลาย''; แตงไทย หรือ บ่าแต๋งลาย เป็นไม้ล้มลุก มีหลายพันธุ์ เถาแข็งและเหนียวจะเลื้อยไปตามพื้นดิน มีขนอ่อนปกคลุมตลอดทั้งลำต้นและใบ, ใบเป็นใบเดี่ยวขนาดใหญ่ ขอบใบหยัก ก้านใบยาว, ดอกสีเหลือง มีกลีบเลี้ยง 5 กลีบ ผลมีขนาดค่อนข้างใหญ่ รูปร่างกลมยาว ขนาด 12-15 ซ.ม. ยาว 20-25 ซ.ม. ผลอ่อนสีเขียวมีลายสีขาวพาดยาว เมื่อแก่เปลือกเปลี่ยนเป็นสีเหลือง ผิวเรียบเป็นมัน เนื้อในสีเหลืองอ่อนอมเขียว เมื่อสุกมีกลิ่นหอม รสหวาน, เมล็ดแบนรี สีครีม มีจำนวนมาก

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2564-65 / Copyright 2021-22. All rights reserved.
จรีย์ สุนทรสิงห์ สำนักมรดกล้านนา จ.เชียงใหม่