พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
ตืกก๋ม	ตืกฯก฿ลฯม	[ตืกกลม]	น.พยาธิตัวกลม
จนปอย	ช฿นฯพอฯ	[ชนพอย]	ก.จัดงานฉลองในเวลาเดียวกัน,จัดงานฉลองพร้อมกัน
กิ่งก้อย	กิ่งฯก้อฯยฯ	[กิ่งก้อย]	ก.นิ้วก้อย - นิ้วมือนิ้วที่เล็กสุด
ปื้น	พื้นฯ	[พื้น]	น๑.แถบ,ส่วนราบด้านล่าง น๒. ความเป็นมา,ประวัติ,ตำนาน ล.ใช้เรียกเลื่อย อย่าง เลื่อสองปื้น
เยิ่ง	เยิ่งฯ	[เยิ่ง]	ก.ชนิด,ประเภท,เรื่อง; เยื่อง ก็ว่า
ป้อก	พอฯก	[พอก]	ก๑.โปะ,หุ้ม,โพก,พัน; ก๒.กลับ,กลับคืน
หมาตี๋นเต๊า	หมฯาตีนฯเทั้าฯ	[หมาต..นเท้า]	น.สุนัขที่มีปลายเท้าทั้งสี่เป็นสีขาว
ป่่าว	ป่าวฯ	[ป่าว]	ก.ตะโกน; เอิ้น ก็ว่า: ประกาศ,บอกให้รู้
ผีก๋ะ	ผีกลฯะ	[ผีกละ]	น.ผีกละ/ผีปอบ - ผีชนิดหนึ่ง วิญญาณสิงอยู่ในคน หากเจ้าของไม่พอใจ หรือขัดใจใคร วิญญาณของผีก๋ะก็ไปเข้าสิงในผู้นั้น เพื่อเรียกร้องจะกินอาหารหรืออื่นๆ แล้วแต่เงื่อนไข คนที่ถูกผีก๋ะสิงจะแสดงอาการต่างๆ ผิดปกติไป เช่นร้องไห้วี้ดว้ายโหยหวน พูดเพ้อเจ้อเป็นปริศนา หรือแสดงอาการอื่นที่ไม่เป็นปกติ หมอผีจะต้องใช้คาถาอาคมถามว่าเป็นใคร มาจากไหน ผิดใจกันเรื่องอะไร ไล่ออกให้เร็วที่สุด ถ้าผีนั้นเฮี้ยนมาก ก็จำเป็นต้องใช้แส้อาคมเฆี่ยนตีให้เจ็บแสบ หรือถึงขั้นโกนผมให้เกิดความละอายขายหน้า ผีก๋ะใช้นกเค้าแมวเป็นสัตว์พาหนะ เรียก "นกเก๊าผีก๋ะ" เชื่อกันว่าเมื่อได้เห็นนกชนิดนี้ที่ไหน ใกล้ๆบริเวณนั้นจะต้องมีผีก๋ะ หนุ่มๆ เวลาไปแอ่วสาวบ้านใด ก่อนจะขึ้นเรือนหรือตอนกลับ หากมีเสียง "นกเก๊าผีก๋ะ" ร้องส่ง สาวบ้านนั้นชวนสงสัยว่าเป็น "ผีก๋ะ"
เหมือนหล่อฮูหลาว	เหิอฯรหลฯอฯรูหลฯาวฯ	[เหมือนหล่อรูหลาว]	สำ.กินหรือดื่มไม่รู้จักอิ่ม; ดู...ฮูหลาว