พจนานุกรมภาษา ล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

พจนานุกรม
ภาษาล้านนา-ไทย, ไทย-ล้านนา

โดย อ.จรีย์ สุนทรสิงห์

เรียน 10 คำใหม่

ออกเสียงล้านนา	อักษรล้านนา	เทียบอักษรไทย	ความหมาย
จ่อมบั๋ตร	จ่อฯมบัระฯต	[จ่อมบัตร]	ก.หย่อนบัตร เช่น จ่อมบัตรผู้แทน - หย่อนบัตรเลือกผู้แทน
ลัดห..หมา	ลัดฯหำหมฯา	[ลัดห..หมา]	ก.ตอนหรือทำหมันสุนัข ด้วยวิธีการหนีบหรือบีบหรือทุบเอาลูกอัณฑะออก
ฮูขี้เป๋นจ้อ	รูขี้เปนฯชํอฯ	[รูขี้เปนช่อ]	สำ.เผ่นหนีไปอย่างรวดเร็ว
ฝ้าย ตุ่น	ฝ้ายฯตุ่ร	[ฝ้ายตุ่น]	น.ฝ้ายตุ่น - เป็นไม้พุ่ม ลำต้นสูง 1-1.5 เมตร เป็นฝ้ายพื้นเมือง ปุยฝ้ายมีสีน้ำตาลอ่อนสดใส หรือสีครีมตามธรรมชาติ (ไม่ใช่สีจากการย้อม) ใช้เป็นวัตถุดิบสำคัญในการทอผ้าด้วยมือแบบพื้นเมือง; ฝ้ายตุ่น เป็นพันธุ์ฝ้ายที่หายาก และปั่นยากกว่าฝ้ายสีขาว เนื่องจากมีปุยสั้นและไม่ค่อยฟูเหมือนพันธุ์สีขาว ชาวล้านนานิยมเก็บฝ้ายก่อนที่ฝ้ายจะร่วงลงสู่พื้น ป้องกันไม่ให้ฝ้ายสกปรก แล้วนำไปตากให้แห้งสนิท คัดเอาแมลงและสิ่งสกปรกออก ก่อนจะนำไปห..บ หรืออีดแยกเอาเมล็ดออกก่อนนำใปปั่นเป็นเส้นด้าย ทอมือด้วยกี่เป็น ''ผ้าตุ่น'' หรือ ''ผ้าสีตุ่น'' นำไปตัดเย็บเป็น เครื่องใช้ เครื่องนุ่งห่ม ที่เป็นผ้าฝ้าย สวมใส่สบาย มีสีสวยสดใสเป็นธรรมชาติ; ดู...สีตุ่น
ต้อแต้	ตํอฯแต้	[ต้อแต้]	ว.ลักษณะของสิ่งที่มีสีลายประดับเป็นดวงเล็กๆ ทั่วไป; อี่ต้ออี่แต้ ก็ว่า
จูตี้	ชูที่	[ชูที่]	ว.ถึงที่; มาจูตี้ - มาถึงที่ เช่น ไปจูตี้ต๋าย -ไปถึงที่ตาย
บานจื้น	บาฯนฯชื่นฯ	[บานชื่น]	น.บานชื่น - ไม้ล้มลุก ลำต้นกลวง มีขนตามลำต้น กลีบดอกซ้อนเป็นชั้นๆ คล้ายเบญจมาศ มีสีขาว แดง ม่วง เหลือง ชมพู; (ยืม...บานชื่น)
บุ้งหนอง	บุ้งหนฯอฯง	[บุ้งหนอง]	ดู...บุ้ง
คะนิง	ระฯคนิงฯ	[คระนิง]	ก.ตั้งใจไว้, คิด,คำนึง,ตรอง
สูบ	สูบ	[สูบ]	ก.ดูดเข้าหรือออก