ประเพณีเมืองเชียงตุง : เดือน 6 (มีนาคม-เมษายน)
ประเพณีสังขานต์ปีใหม่

1. ชื่อ ประเพณีสังขานต์ปีใหม่

ประเพณีสังขานต์ปีใหม่ หมายถึง การเริ่มต้นใช้ศักราชใหม่ของชาวเชียงตุงซึ่งนิยมใช้จุลศักราช (จ.ศ.)ในการกำหนดปี แต่ถ้าใช้ตามทางราชการจะใช้คริสตศักราช (ค.ศ.) ตามคติตะวันตก ส่วนพุทธศักราช (พ.ศ.)ก็มีใช้อยู่บ้างแต่ไม่นิยม ประเพณีสังขานต์ปีใหม่ตรงกับคำว่า ประเพณีสงกรานต์ ของชาวไทย ภาคกลาง และ ประเพณีปีใหม่เมือง ของชาวล้านนา

2. ระยะเวลา

ในตำนานพรหมยัญกล่าวว่า เดือนวิสาขะ (เดือน 6) และเดือนวิจิตตรา (เดือน 7) ในระหว่าง 2 เดือนนี้ (ประมาณเดือนมีนาคม-พฤษภาคม) ถ้าหากราศีมีนย้ายเข้าสู่ราศีเมษเมื่อใด เมื่อนั้นก็จะเริ่มศักราชใหม่ หรือเริ่มต้นปีใหม่ทันที ถ้าลิปดาไม่เต็ม 60 องศา พระอาทิตย์ก็ยังไม่ย้าย ราศีก็จะยังไม่ย้ายเช่นกัน ดังนั้นการเริ่มต้นศักราชใหม่ตามตำราพรหมยัญเชื่อว่า พระพรหมได้กำหนดให้เป็นประเพณีสืบมานานแล้วและมีการใช้ตลอดมาตั้งแต่สมัยพระพุทธ เจ้ากกุสันธะ พระพุทธเจ้าโกนาคมนะ พระพุทธเจ้ากัสสปะ จนมาถึงสมัยพระพุทธเจ้าโคตมะอันเป็นพระพุทธเจ้าองค์ปัจจุบันก็ยึดถือเป็นประเพณีสืบมาเช่นกัน
การจัดประเพณีปีใหม่สังขานต์ของชาวไทเขิน นครเชียงตุง บางปีก็จัด 4 วัน บางปีก็จัด 5 วัน
กล่าวคือ (more…)